مقاله

شخصیت شناسی معاویه در کلام امیرالمؤمنین علی(ع)

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

آنچه تاکنون در حوزه مطالعات تاریخ اسلام و حوادث دوران حکومت امیرالمومنین(ع) مطرح شده، بیشتر تبیین تاریخی حوادث بوده که موجب شده است بسیاری از جوانب فرهنگی و اجتماعی آن ها مغفول مانده و تنها به گزارش شرح حال از روند وقایع اکتفا شود. به نظر می رسد آنچه امروزه می تواند راه گشای فهم بسیاری از وقایع آن دوران باشد، تبیین دیدگاه ها و مبانی نظری آن حضرت(ع) از خلال کلام و گفتار ایشان است؛ زیرا زبان آدمی، معرّف شخصیت اوست و به واسطۀ فهم گفتمان هر شخص و چینش منطقی کلمات او در کنار همدیگر و تحلیل محتوای آن هاست که می توان به درکی جامع از دیدگاه های آن فرد دست یافت و همچنین، با نگاهی کلی به منطق حاکم بر مجموعۀ باقیمانده از کلمات ایشان و تحلیل محتوای آن ها، امکان بازسازی یک سامانه کامل و تصویرپردازی از نگاه آن حضرت(ع) به وجود می آید. به عبارت دیگر، با تأملی دقیق و چینش منطقی کلمات و جملات، سخنان یا نوشته های افراد و تحلیل محتوای کیفی آن ها می توان تا اندازة زیادی به اعماق اندیشه های آنان آگاهی یافت. این مقاله به دنبال این است که با بررسی مضامین نامه های مبادله شده بین حضرت علی(ع) و معاویه در دوران کوتاه حکومت حضرت(ع) به روش تحلیل محتوا، به نگاهی جامع در مورد مبانی سیاسی، فکری، عقیدتی و اخلاقی معاویه از نگاه حضرت علی(ع) دست پیدا کنیم.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. حسن بشیر — دانشیار دانشکده فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه امام صادق(ع)
  2. محمد جانی پور — دانشجوی دکتری قرآن و حدیث دانشکدة الهیات، دانشگاه امام صادق(ع)

اسناد مشابه

  • کمال در کلام امیرالمومنین علی علیه السلام

    مقاله۲۰۲۲پژوهش های نهج البلاغهابراهیم سمیحی، مهدی مطیع، محمدرضا حاجی اسماعیلی حسین آبادی

    نگرش امیرالمؤمنین علیه السلام به موضوع کمال، نگرشی خاص است. بیاناتی از حضرت در مورد "کمال" وارد شده است که بعضاً نظیری در دیگر سخنان معصومین ندارد. از جمله این‌که کمال در دنیا مفقود است، که برای فهم این سخن باید به اقسام دنیا که عبارتند از دنیای ممدوح و مذموم و نیز رابطه بین دنی

  • تفسیر قرآن به سنّت در کلام امیرالمومنین علی(ع)

    مقاله۲۰۱۰پژوهش نامه علویصمد عبداللهی عابد

    تفسیر قرآن به سنّت در مرحلة بعد از تفسیر قرآن به قرآن و در طول آن است و معیّت آن دو با هم، لازم و ملزوم است. یعنی حجّیّت قرآن به جهت اینکه کلام خداست، ذاتی است ولی حجّیّت سنّت را خداوند در قرآن تجویز فرموده است. بدان جهت که نمی توان همه آیات قرآن را با خود قرآن تفسیر کرد که لازمه

  • تفسیر قرآن به سنّت در کلام امیرالمومنین علی(ع)

    مقاله۲۰۱۰پژوهشنامه علویصمد عبداللهی عابد

    تفسیر قرآن به سنّت در مرحلة بعد از تفسیر قرآن به قرآن و در طول آن است و معیّت آن دو با هم، لازم و ملزوم است. یعنی حجّیّت قرآن به جهت اینکه کلام خداست، ذاتی است ولی حجّیّت سنّت را خداوند در قرآن تجویز فرموده است. بدان جهت که نمی‌توان همه آیات قرآن را با خود قرآن تفسیر کرد که لازمه

  • واکاوی دلائل نصب ابن تیمیه دربارهٔ شخصیت حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام و احکام ناصبی از منظر اهل‌سنّت

    مقاله۲۰۲۳امامت پژوهیسید اسد الله موسوی نژاد، سید محمد قاضوی

    شخصیت و جایگاه بزرگ امیرالمؤمنین؟ع؟ در میان بسیاری از علمای اهل‌سنّت مورد توجه و احترام فراوان است، اما در این میان، ابن تیمیه، دانشمند قرن هفتم، معتقد به جواز دشنام و تنقیص شخصیت امیرالمؤمنین؟ع؟ بوده و با ایشان دشمنی داشته است. وی در آثار خود، امیرالمؤمنین؟ع؟ را مستبد، مستکبر، س

  • زیبایی‌شناسی تأثیری کلام امیرالمؤمنین علیه السلام با تأکید بر نهج البلاغة

    مقاله۲۰۲۴پژوهش های نهج البلاغهمحمد عشایری منفرد

    تأثیر سخن بر جان مخاطب و ایجاد تغییراتی مشخص در باطن او، چنانکه یکی از ساحت‌های فایده سخن است، یکی از سنجه‌هایی است که با آن، زیبایی کلام نیز سنجیده می‌شود. بلاغیان متقدم و متأخر، از معیار بودگی این سنجه برای زیبایی‌سنجی کلام، به اشاره یا تصریح سخن گفته‌اند. امیرالمؤمنین علیه الس

  • تحلیل شخصیتِ حکومتی معاویه در اندیشه‌های علوی با تکیه بر نامه‌های نهج‌البلاغه

    مقاله۲۰۲۰Tārīkh va sīrah-i ahl-i biyt تاریخ و سیره اهل بیت (Online) (پیوسته)محمدجواد عنایتی راد، علی حسینی سی سخت

    یکی از مهم‌ترین جریان‌های فکری مخالفِ حکومت علوی، «بنی‌امیه» بوده است که حضرت علی(علیه السلام) از آن با تعبیر «فتنهی بنی‌امیه» یاد کرده‌اند؛ ازاین‌رو بررسی مبانی فکری امویان از اهمیت بسزایی برخوردار است. شخصیت معاویه، به‌عنوان مهم‌ترین چهرهی بنی‌امیه، همواره مورد تحلیل و مطالعهی