پیشگویی کننده های مصرف میوه و سبزی در دانش آموزان: کاربرد نظریه رفتار برنامه ریزی شده
چکیده
مقدمه و هدف: مصرف ناکافی میوه و سبزی در دانش آموزان، نوعی عامل خطر برای [ابتلا به] برخی از بیماری های مزمن، مانند سرطان ها و بیماری های قلبی- عروقی در بزرگسالی محسوب می شود. این مطالعه با هدف تعیین میزان مصرف روزانه میوه و سبزی در دانش آموزان شهرستان چالدران انجام شده است. مواد و روش ها: در این مطالعه مقطعی، 184 دانش آموز ابتدایی به صورت تصادفی خوشه ای از مدارس پسرانه انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسش نامه محقق ساخته و یادآمد 24 ساعته میوه و سبزی بود. پایایی سازه های پرسش نامه محقق ساخته با 82/0=α تأییدشد. پس از تأیید پایایی و روایی پرسش نامه، اطلاعات جمع آوری شدند و سپس، با نرم افزار 20spss و آنالیزهای آماری تحلیل رگرسیون خطی، همبستگی پیرسون و آزمون های توصیفی، مورد تجزیه وتحلیل قرارگرفتند. نتایج: نتایج نشان دادند که میانگین (انحراف معیار) مصرف میوه و سبزی، 47/1 (32/0) واحد در روز است. براساس آنالیز رگرسیونی، «هنجارهای انتزاعی، میزان پول توجیبی و قصد رفتاری»، 39% تغییرهای مصرف میوه و سبزی را پیش بینی می کنند ( =0.39, f=10.72, p<0.001)؛ هچنین براساس این مدل، نگرش، 20% تغییرهای قصد مصرف میوه و سبزی را پیش بینی می کند( =0.20, f=6.68, p=0.01). نتیجه گیری: مصرف میوه در دانش آموزان، از مقدار توصیه شده سازمان بهداشت جهانی، کمتر است؛ همچنین براساس یافته های این مطالعه، بایستی در طراحی مداخلات آموزشی برای دانش آموزان ابتدایی، به متغیرهای» قصد رفتاری و هنجارهای انتزاعی» توجه کرد؛ علاوه برآن، وضعیت اقتصادی هم می تواند عاملی مؤثر در مصرف میوه و سبزی به شمارآید.