مقایسه مقادیر کوتینین بزاقی در افراد سیگاری و قلیانی با افراد بدون استعمال دخانیات
چکیده
مقایسه مقادیر کوتینین بزاقی در افراد سیگاری و قلیانی با افراد بدون استعمال دخانیات دکتر مریم ربیعی 1 - دکتر مرتضی رهبر طارمسر2 - دکتر مهرداد صادق خانجانی3 – دکتر احسان کاظم نژاد لیلی4- دکتر حسین مسعودی راد 5 – دکتر محمد جعفری6 1- دانشیار گروه آموزشی بیماریهای دهان و فک و صورت دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران 2- استادیار گروه آموزشی طب قانون دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران 3- دکتری علوم آزمایشگاهی ، آزمایشگاه رفرانس، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران 4- استادیار گروه آموزشی آمار حیاتی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران 5-استادیار گروه آموزشی اندودنتیکس دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران 6- دندانپزشک چکیده زمینه و هدف : امروزه تدخین تنباکو از طریق قلیان به یک پدیده جهانگیر بدل شده است. به همین جهت هدف از این مطالعه، اندازه گیری و مقایسه مقادیر کوتینین بزاقی در افراد سیگاری، قلیانی و افراد بدون استعمال دخانیات است . روش بررسی: در این مطالعه مقایسه ای مقطعی، از 48 نفر (16 نفر سیگاری، 16 نفر قلیانی و 16 نفر نه سیگاری و نه قلیانی (نرمال) دعوت به همکاری به عمل آمد. اندازه گیری مقادیر کوتینین بزاقی به روش elisa توسط کیت با حساسیت بالا انجام گردید از آزمون ناپارامتریک kruskal-wallis ، ضریب همبستگی پیرسون و مدل رگرسیون خطی جهت تعیین همبستگی و میزان اثر تعداد و دفعات مصرف دخانیات بر میزان کوتینین استفاده شد. سطح معنی داری آزمونها با (05/0p < ) در نظر گرفته شد . یافته ها: بیشترین کوتینین بزاقی، متعلق به افراد سیگاری با میانگین و انحراف معیار 56/181 ± 74/223 نانوگرم در میلی لیتر، افراد قلیانی 23/135 ± 24/106 و افرادی که نه سیگاری هستند و نه قلیانی، 24/1 ± 73/0 بود. یافته ها نشان داد که اختلاف آماری معنی داری بین سه گروه مورد بررسی وجود دارد (0001/0 p < ). در افراد سیگاری به ازای هر بار استعمال سیگار در هفته، میزان کوتینین به طور متوسط 84/1 نانوگرم در میلی لیتر افزایش پیدا کرد. همچنین در افراد قلیانی به ازای هر بار استعمال قلیان در هفته، به طور متوسط 57/14 نانوگرم در میلی لیتر بر میزان کوتینین بزاقی افزوده شد . نتیجه گیری: افراد سیگاری به طور متوسط میزان کوتینین بزاقی بیشتری نسبت به افراد قلیانی داشتند اما یک بار استعمال قلیان در مقایسه با سیگارت، میزان کوتینین بزاقی را بیشتر بالا می برد . کلید واژهها: استعمال دخانیات ، تنباکو ، بزاق ، کوتینین وصول مقاله: 9/11/1391 اصلاح نهایی: 26/3/1392 پذیرش مقاله: 26/5/1392 نویسنده مسئول : دکتر مریم ربیعی، گروه آموزشی بیماریهای دهان، فک و صورت دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، گیلان، ایران e.mail: rabiei@gums.ac.ir