بررسی اتیولوژی و خصوصیات بالینی ضایعات دهانی در مبتلایان به سرطان پس از شروع شیمی درمانی در بیمارستان امام رضا«ع» مشهد
چکیده
بررسی اتیولوژی و خصوصیات بالینی ضایعات دهانی در مبتلایان به سرطان پس از شروع شیمی درمانی در بیمارستان امام رضا«ع» مشهد دکتر زهرا عطایی*- دکتر عباس جوادزاده**- دکتر محمدمهدی کوشیار***- دکتر مهرانگیز خواجه کرم الدینی**** *- استادیار گروه آموزشی تشخیص و بیماریهای دهان دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی کرمان. **- دانشیار گروه آموزشی تشخیص و بیماریهای دهان دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد. ***- استادیار گروه آموزشی انکولوژی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد. ****- استاد گروه آموزشی میکروبیولوژی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد. چکیده زمینه و هدف: بیماران سرطانی به علت عوارض بیماری و نیز شیمی درمانی مستعد عفونتهای موضعی و منتشر از جمله عفونتهای دهانی می باشند. این مطالعه به منظور بررسی اتیولوژی و خصوصیات بالینی ضایعات دهانی در مبتلایان به سرطان پس از شروع شیمی درمانی به مدت شش ماه در پذیرفته شدگان بخش خون شناسی – سرطان شناسی بیمارستان امام رضا «ع» مشهد انجام گرفت. روش بررسی: مطالعه به صورت توصیفی مقطعی به مدت شش ماه و بر روی 14 بیمار مبتلا به سرطان که برای اولین بار تحت شیمی درمانی قرار می گرفتند انجام شد. جهت تشخیص عامل بوجودآورنده ضایعات دهانی علاوه بر نمای بالینی از آزمایشهای سیتولوژی و کشت میکروبی استفاده شد. بررسیهای آماری با استفاده از نرم افزار آماری spssو آزمون x2 انجام شد. یافته ها: در 14 بیمار ضایعات دهانی ایجاد شد که در مجموع براساس کشت و بررسی سیتولوژی نُه ضایعه کاندیدایی و شش ضایعه هرپسی بود (یک بیمار به هر دو ضایعه مبتلا شد) و در هیچ کدام از بیماران ضایعه باکتریال ظاهر نشد. این مطالعه نشان داد که عفونت کاندیدایی عامل 2/64% عفونتهای دهانی در بیماران تحت شیمی درمانی می باشد. از نظر آماری رابطه ظهور عفونت کاندیدایی با تب، لکوپنی و مصرف آنتی بیوتیک های وسیع الطیف معنی دار بود(05/0p<). همچنین 9/42% ضایعات مربوط به ویروس هرپس سیمپلکس بودند که ظهور این عفونت با تب رابطه مثبت داشت. نتیجه گیری: با توجه به نتایج بدست آمده از این مطالعه عفونتهای کاندیدایی و هرپسی دهان در بیماران تحت شیمی درمانی یک عامل مهم ضایعات دهانی است که نمای بالینی ضایعات کاندیدایی تماماً به شکل پلاک سفید و منتشر و ضایعات هرپسی در بیشتر موارد به شکل زخمهای وسیع با حاشیه سفید برجسته و اغلب یک طرفه و لوکالیزه بودند. عدم ظهور عفونتهای باکتریایی را می توان به مصرف آنتی بیوتیک های وسیع الطیف یا احتمالاً خطای آزمایشگاهی نسبت داد