استفاده از تخم دو گونه حواصیل خاکستری (ardea cinerea) و پرستو دریایی گونه سفید (chlidonia shybrida) به عنوان پایشگر زیستی ترکیبات pah در تالاب انزلی

مجتبی زمانی، m. zamani college of natur. resour., univ. of tehran, karaj, alborz, iran.دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران نعمت اله خراسانی، n. khorasani college of natur. resour., univ. of tehran, karaj, alborz, iran.دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران علی رضا ریاحی بختیاری، a. r. riyahi bakhtiyari college of natur. resour. and marine sci., tarbiat modares univ., noor, mazandaran, iran.دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس کرامت اله رضایی، k. rezaee college of agric. eng. and technol., univ. of tehran, karaj, alborz, iran.دانشکده مهندسی و فن آوری کشاورزی، دانشگاه تهران

چکیده

در این پژوهش تعداد 10 نمونه تخم از دو گونه پرنده و 16 نمونه رسوب سطحی به منظور تعیین غلظت و منشأ 23 ترکیب pah از تالاب انزلی برداشت گردید. استخراج ترکیبات pah با روش clean up و آنالیز این ترکیبات بااستفاده از دستگاه gc-ms انجام گرفت. غلظت کل 22 ترکیب pah (به جز پریلن) در نمونه های رسوب بین 05/560 تا 66/833 و در تخم پرندگان بین 185 تا 15/284 نانوگرم بر گرم وزن خشک به دست آمد. نتایج آزمون های آماری هیچ گونه رابطه معنی داری بین غلظت کلی 22 ترکیب pah در نمونه های رسوب دو منطقه مورد بررسی نشان نداد و این در حالی است که غلظت این ترکیبات در نمونه های تخم گونه حواصیل خاکستری بیشتر از گونه پرستو دریایی گونه سفید به دست آمد. نتایج تعیین منشأ ترکیبات pah، منشأ بیوژنیک را برای پریلن و پتروژنیک را برای سایر ترکیبات pah در تمامی نمونه ها نشان داد. نظر به اینکه غلظت ترکیبات pah مورد آنالیز در تمامی نمونه های رسوب و تخم، توزیع و منشأ یکسانی را نشان دادند، بنابراین با احتمال فراوان می توان نتیجه گرفت که این ترکیبات از مناطق تولیدمثلی در تخم پرندگان تجمع یافته و تخم دو گونه مورد بررسی نیز می توانند به عنوان پایشگر زیستی مناسب برای ترکیباتpah در‎نظر گرفته شوند.