نقش کروموزومهای 1 و 6 در کنترل ژنتیکی صفات زراعی برنج
چکیده
به منظور مکانیابی qtlهای مرتبط با صفات زراعی در برنج، یک جمعیت f2:3حاصل از تلاقی دو رقم ایندیکا شاهپسند و ir28 برای مکانیابی صفات زراعی در برنج استفاده شد. نقشه پیوستگی حاصل از 33 نشانگر ریز ماهواره حدود 336 سانتی مورگان از نقشه برنج را روی کروموزومهای یک و شش پوشش داد. جمعیت نقشهیابی در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه گنبد کاووس پرورش داده شد. پنج qtl، برای بیوماس (دو qtl) و شاخص برداشت (سه qtl) تشخیص داده شد. آللهای افزایش دهنده صفات برای کلیه qtl های ردیابی شده جز qhi-1aشناسایی شد. qtl های مرتبط با شاخص برداشت با اثر افزایشی از والد ir28 روی کروموزومهای 1 (qhi-1b) و 6 (qhi-6) تشخیص داده شد. تعداد دانه پر، ارتفاع گیاه، طول خوشه، تعداد خوشه، وزن دانه و وزن خوشه مکان یابی شد. سه qtl برای تعداد دانه پر روی کروموزوم 1 (دو qtl) و کروموزوم 6 (یک qtl) ردیابی شد. همچنین سه qtl روی کروموزومهای 1 و 6 برای تعداد خوشه، یک qtl برای ارتفاع گیاه، وزن خوشه و طول خوشه روی کروموزوم 6 و برای وزن دانه روی کروموزوم 1 ردیابی شدند. آللهای ir28 در qfg-1a، qfg-1bو qfg-6تعداد دانه پر را افزایش داد. از بین qtl های ردیابی شده، سه qtl به ترتیب برای تعداد دانه پر(qfg-1a)، طول خوشه (qlp-6) و وزن دانه (qwg-1) بزرگ اثر تشخیص داده شدند و بهترتیب 33/14، 45/12 و 99/11 درصد از تغییرات فنوتیپی را توجیه نمودند. نتایج نشان داد که qtl های جدید ردیابی شده نقش مهمی در رشد جمعیت برنج داشتند و ابزار مهمی برای اصلاح صفات زراعی محسوب می شوند.