ارزیابی کمّی خسارت بیماری نوک سفیدی برگ برنج ناشی از نماتود aphelenchoides besseyi در شرایط گلخانه و میکروپلات
چکیده
به منظور براورد میزان خسارت نماتود نوک سفیدی برگ برنج روی رقم علی کاظمی، پژوهشی طی سال های 1384 و 1385 در شرایط گلخانه و میکروپلات در مؤسسه تحقیقات برنج کشور انجام گرفت. برای اجرای این آزمون از پلات هایی به ابعاد 5/0*1 مترمربع استفاده شد. مایه زنی نماتودها به کمک لوله های پلاستیکی در مرحله گیاهچه و با جمعیت های 0، 100، 300، 500، 700 و 900 نماتود به ازای هر گیاه انجام شد. ارزیابی خسارت در گلخانه در قالب طرح کاملاً تصادفی و در میکروپلات با استفاده از طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار انجام گرفت. شاخص های مورد بررسی در این مطالعه، شامل توسعه علائم بیماری (تعداد بوته ها و برگ های آلوده)، میزان عملکرد و تراکم جمعیت نماتود در داخل بذر بودند. تجزیه واریانس داده ها نشانگر معنی دار بودن تفاوت تیمارها در پارامترهای مورد بررسی بود. حداقل جمعیت مورد نیاز برای ایجاد علائم و کاهش عملکرد در شرایط میکروپلات 500 نماتود و در گلخانه 300 نماتود بود. تحلیل رگرسیون داده های گلخانه و میکروپلات نشان داد که درصد کاهش عملکرد با جمعیت نماتود هم بستگی بالایی دارد ( و ). هم چنین هم بستگی بین درصد شدت علائم و جمعیت نماتود مثبت و در سطح احتمال پنج درصد معنی دار گردید ( و ). نتایج تحلیل رگرسیون منجر به ارائه معادله هایی شده است که از آنها میزان خسارت را می توان از روی جمعیت نماتود براورد نمود.