بررسی روابط برخی از صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی ریحان (ocimum basilicum l.)، تحت تأثیر کاربرد کودهای زیستی سوپر نیترو پلاس و بیو سوپر فسفات
چکیده
به منظور بررسی روابط برخی از صفات مورفولوژیک و فیزیولوژیک گیاه ریحان (ocimum basilicuml.) تحت تاثیر کودهای بیولوژیک بیو سوپر فسفات و سوپر نیترو پلاس، آزمایشی به صورت گلخانهای در پاییز 1390 در شهرستان دماوند در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل مصرف نیترو پلاس به میزان چهار لیتر در هکتار، بیو سوپر فسفات به مقدار دو لیتر در هکتار، مصرف همزمان چهار لیتر نیترو پلاس و دو لیتر بیو سوپر فسفات و شاهد (عدم مصرف نیترو پلاس و بیو سوپر فسفات) بودند که مقادیر مورد نیاز برای هر گلدان محاسبه شد. صفات مورد بررسی عبارت بودند از ارتفاع بوته، طول ریشه، وزنتر و خشک برگ، ریشه، ساقه، وزنتر و خشک بخش هوایی، قطر یقه، سطح برگ، کلروفیلهای a، b وکل و کاروتنوئید. بر اساس نتایج همبستگی، وزنتر اندام هوایی با ارتفاع بوته، قطر یقه، وزنتر صفات برگ و ساقه رابطه مثبت و معنیداری داشت. بر اساس نتایج رگرسیون گام به گام، صفات میزان کلروفیل a، وزنتر برگ و ساقه موجب افزایش وزنتر بخش هوایی شدند. نتایج تجزیه علیت نشان داد که بیشترین اثر مثبت و مستقیم بر وزنتر بخش هوایی مربوط به وزنتر برگ بود. در مورد اثرات غیر مستقیم، ارتفاع بوته، قطر ساقه و وزنتر ساقه از طریق وزنتر برگ اثرات مثبتی بر وزنتر بخش هوایی نشان دادند. کلروفیل a از طریق وزنتر برگ اثر منفی بر وزنتر بخش هوایی گیاه داشت. در مجموع، نتایج این تحقیق نشان داد که خصوصیات وزنتر برگ و ساقه، قطر ساقه، ارتفاع بوته و کلروفیل a موجب افزایش وزنتر اندام هوایی گیاه ریحان شده و میتوانند در برنامههای اصلاحی برای افزایش وزنتر اندام هوایی گیاه ریحان مفید واقع شوند.