تأثیر عوامل هواشناسی (بارش، دما، رطوبت نسبی، روزهای یخبندان و ساعات آفتابی) بر عملکرد زعفران (crocus sativus l.) در شهرستان های کاشمر و قائنات
چکیده
صادراتی بودن زعفران باعث شده، برنامه ریزی برای افزایش کیفیت برای رقابت در بازار جهانی امری اجتناب ناپذیر باشد و تحقیقات گسترده ای را در هر نقطه ای بطلبد. در این پژوهش با استفاده از نرم افزار تعیین اقلیم و نرم افزار spss آمار روزانه و ماهانه پارامترهای بارش، دما، رطوبت نسبی، تعداد روز یخبندان و تعداد ساعت آفتابی شهرستان کاشمر و قائن طی دوره آماری 20 ساله زراعی (90-1371) تحلیل شد. نتایج بررسی ها نشان داد دمای حداکثر و رطوبت نسبی در دو شهرستان یکسان است. بارش بعد از چیدن گل از سطح مزرعه در کاشمر 7 میلی متر بیشتر از قائن است، در این زمان بارش برای گیاه مفید است. تعداد روز یخبندان کاشمر 1 روز از قائن کمتر است درحالی که یخبندان در زمان گلدهی بر عملکرد محصول تأثیر منفی می گذارد. بارش در زمان خواب تابستانی برای زعفران مضر است بارش کاشمر در این زمان 9/9 میلی متر بیشتر از قائن است. هر چه افت درجه حرارت شب بیشتر باشد روز بعد تعداد گل بیشتری جمع خواهد شد. درجه حرارت میانگین قائن 3 درجه سانتی گراد و حداقل آن 5/1 درجه سانتی گراد کمتر از کاشمر بود و هرچقدر ساعت آفتابی در فصل گلدهی بیشتر باشد کیفیت محصول بالاتر است. ساعت آفتابی قائن در فصل گلدهی 9/55 ساعت بیشتر از کاشمر است. اختلاف اندک در سه پارامتر اقلیمی، بارش زمان خواب تابستانی، درجه حرارت و ساعت آفتابی نمی تواند تنها دلیل پایین تر بودن کیفیت زعفران شهرستان کاشمر نسبت به قائنات باشد.