تنوع گونه ها و وفور نسبی مگس های حایز اهمیت پزشکی در جزایر ایرانی تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی در سال ۱۳۸۹

مهدی خوبدل، mehdi khoobdel health research center, baqiyatallah university of medical sciences, tehran, iranدانشگاه بقیه الله کامران اکبرزاده، kamran akbarzadeh medical entomology, department of medical entomology and vector control, school of public health, tehran university of medical sciences, tehran, iranگروه حشره شناسی پزشکی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (baqiyatallah university of medical sciences) حسین جعفری، hosain jafari , sahebazzaman hospital, bandarabbas, iranبندرعباس بیمارستان صاحب الزمانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی تهران (tehran university of medical sciences) علی مهرابی توانا، ali mehrabi tavana health management research center, baqiyatallah university of medical sciences, tehran, iranمرکز تحقیقات مدیریت سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (عج)، تهران، ایران مرتضی ایزدی، morteza izadi medical doctors of laboratory sciences, medical navy of sepah, bandarabbas, iranمرکز تحقیقات بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (عج)، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (baqiyatallah university of medical sciences) علی موسوی جزایری، ali moosavi jazayeri medical doctors of laboratory sciences, medical navy of sepah, bandarabbas, iranبهداری نیروی دریایی سپاه، بندرعباس، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (baqiyatallah university of medical sciences) محمد مهدی بهمنی

چکیده

اهداف: مگس ها از حشرات حایز اهمیت پزشکی برای نیروهای نظامی بویژه در شرایط آب و هوایی گرم محسوب می شوند. هدف از این مطالعه شناسایی گونه ها دارای اهمیت پزشکی و بهداشتی و تعیین وفور نسبی آنها در جزایر تنب و ابوموسی می باشد. روش ها: صید مگس ها به مدت یک سال و بصورت ماهانه در سال 1389 در سه جزیره مذکور انجام گرفت. برای این منظور از تله -مگس و نیز تله بطری پلاستیکی مدل مخروط وارونه استفاده شد. مگس های صید شده با استفاده از کلیدهای تشخیص معتبر و نیز توصیف و شرح مشروح گونه ها، مورد شناسایی قرار گرفتند. وفور نسبی مگس ها نیز از طریق محاسبه میانگین وفور به تله در هر ماه تعیین شد. یافته ها: در این مطالعه 10 گونه از مگس های حائز اهمیت پزشکی شامل لوسیلیا سریکاتا، کرایزومیا مگاسفالا، کرایزومیا آلبیسپس، کالیفورا ویسینا، سارکوفاگا اجیپتیکا، سارکوفاگا آفریکا، ولفارسیا مگنیفیکا، موسینا استابولانس به همراه موسکا دومستیکا و یک گونه از جنس پاسرومیا از سه خانواده کالیفوریده، سارکوفاژیده و موسیده صید گردید. میانگین وفور مگس به هر تله در جزایر مورد مطالعه (2/1±)8/6 تعیین گردید. مگس ها در جزایر مورد بررسی دارای دو اوج فعالیت در سال هستند. بیشترین وفور مگس ها در ماه های فروردین، اردیبهشت و مهر و کمترین وفور در تابستان است. نتیجه گیری: تنوع مگس ها و وفور آنها بویژه در فصل بهار و اوایل پائیز در جزایر مورد بررسی بالا است و اقدامات کنترلی در این موقع از سال می بایست صورت گیرد.