مقایسه سمیت نانو ذرات نقره در ماهیان آمور (ctenopharyngodon idella)، شیربت (barbus grypus)، اسکار (astronorus ocellatus) و سوروم (cichlosoma severums)
چکیده
استفاده از تکنولوژی نانو در صنایع مختلف بطور فزاینده ای در حال افزایش است. برای بررسی امکان استفاده از این مواد در آبزی پروری بصورت مستقیم و اضافه نمودن نانو ذرات نقره به آب، در این تحقیق اثرات سمی، lc50 و نیز حداکثر غلظت مجاز (mac) این ماده در چهار گونه ماهی، آمور (ctenopharyngodon idella)، (ماهی پرورشی)، شیربت (barbus grypus) ، (ماهی بومی وحشی)، اسکار (astronorus ocellatus) و سوروم(cichlosoma severums) (ماهیان آکواریومی) در پاییز و زمستان 1389 مورد بررسی قرار گرفت. برای تعیین سمیت این ماده در ماهی ها از روش استاندارد اتحادیه اروپا (oced) طی 96 ساعت استفاده گردید. بدین منظور 4 گونه ماهی به مدت 96 ساعت در معرض 8 غلظت متوالی از نانو ذرات نقره قرار داده شده و تلفات روزانه ثبت گردید. نتایج توسط نرم افزار پروبیت بررسی و ثبت گردیده، سپس حداکثر غلظت مجاز (mac) نیز محاسبه گردید. نتایج نشان دهنده وجود تفاوت در غلظت کشنده نانو ذرات نقره در 4 گونه ماهی مورد بررسی بود، بطوری که lc50 این ماده در 96 ساعت در ماهی آمور، شیربت، اسکار و سوروم به ترتیب برابر 12/0، 086/0، 85/6 و 89/7 میلی گرم در لیتر بدست آمد. این نتایج نشان داد که هر چند تفاوت معنی داری در سمیت نانو ذرات نقره بین گونه های آمور، شیربت و نیز دو ماهی زینتی اسکار و سوروم وجود نداشت (p>0.05)، ولی سمیت نانو ذرات نقره در این دو گروه با هم تفاوت معنی داری داشته است (p<0.05). حداکثر غلظت مجاز (mac) نانو ذرات نقره در مورد این چهار گونه ماهی نیز به ترتیب برابر 01/0، 009/0، 69/0 و 79/0 میکروگرم در میلی لیتر محاسبه گردید. بطور کلی می توان نتیجه گرفت که ماهی های آکواریومی (اسکار و سوروم) در برابر نانو ذرات نقره مقاومت بیشتری نسبت به ماهیان پرورشی (آمور) و ماهیان وحشی (شیربت) داشتند. همچنین ماهی شیربت که یک گونه وحشی است بیشتر از سایر ماهی ها به نانوذرات نقره حساس بود.