مطالعه انگیزه های مختلف قتل و عوامل مرتبط با آن در استان فارس از اول فروردین سال ۱۳۸۱ تا آخر اسفند سال ۱۳۹۰
چکیده
هدف: قتل عمدی یکی از قدیمی ترین و خشن ترین جرائم علیه تمامیت جسمانی است که موجب بروز نا امنی در جامعه میشود. اکثر نظامهای حقوقی نسبت به جرم انگاری این رفتار در قوانین کیفری خود اقدام نموده اند. پیشگیری و کنترل این جرم یکی از اهداف و وظایف حکومت ها است که معمولاً در تدوین سیاست جنایی مورد توجه قرار میگیرد. از آن جایی که این جرم، یک نوع جنایت انسان در برابر انسان است، عوامل مختلفی مانند عوامل فردی، اجتماعی، محیطی، جمعیت شناختی میتواند بر آن تاثیر داشته باشد. هدف از این مطالعه بررسی شیوع قتل در استان فارس و علل و انگیزه های احتمالی از اول فروردین سال 1381 تا آخر اسفند سال 1390 با نگرش بر اطلاعات دموگرافیکی مقتولین میباشد. روش بررسی: در این مطالعه مقطعی توصیفی اطلاعات دموگرافیکی مربوط به تمام کسانی که طی فروردین سال 1381 تا آخر اسفند سال 1390 در استان فارس به قتل رسیده و جهت صدور جواز دفن به مراکز پزشکی قانونی در استان فارس ارجاع شده بودند، به کمک پرسش نامه های مخصوصی گردآوری و برخی از اطلاعات نیز از اولیاءدم اخذ گردید و اطلاعات لازم از آنها استخراج شد؛ سپس داده ها به وسیله نرم افزارspss 19 ویرایش شد و با بهره گیری از آزمونهای آماری نظیر t و2χ مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت. میزان خطای آزمون ها برابر با (5% =α) در نظرگرفته شد. یافته ها : تعداد کل مقتولان2190 نفر بود که از این تعداد،1832 نفر (84%) مرد و 358 نفر (16%) زن بودند. میانگین و انحراف معیار سن قربانیان به ترتیب برابر با 58/15±66/32 سال بود که بیشترین وکمترین شیوع قتل مربوط به گروه های سنی 29-20 ساله و 69-60 ساله بود. اکثر مقتولان 1050 نفر (9/47%) متاهل بودند. شایع ترین علت و انگیزه احتمالی قتل در مواردی که توسط اولیاء دم ابراز گردیده بود،473 نفر (34%) درگیری و نزاع ناشی از حالات غیر طبیعی پس از مصرف الکل یا مواد مخدر بود. 1303 نفر (2/59%) در صحنه جرم به قتل رسیده بودند و302 نفر (8/13%) حین انتقال به مراکز درمانی و 475 نفر (22%) نیز در مراکز درمانی فوت شده بودند. تفاوت معنی داری بین میانگین سنی مردان و زنان قربانی از لحاظ آماری یافت نشد (120/p =). نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد اکثر مقتولین مذکر بوده و در سنین جوانی و میان سالی به قتل رسیده اند، بنابراین لازم است درتدوین سیاست جنایی استان توجه ویژه ای به این اقشار معطوف گردد و با توجه به این که علت قتل در بسیاری از موارد، درگیری و نزاع پس از مصرف مواد مخدر و مشروبات الکلی بوده است، توصیه میشود که مسئولین امر نسبت به آگاهی بخشی به شهروندان در خصوص پیامدهای ناگوار مصرف مشروبات الکلی و مواد مخدر اقدام نموده و با نظارت وکنترل های دقیق زمینه های تولید، توزیع و مصرف آن را به حداقل ممکن برسانند.