ارزیابی لاین های لوبیا سفید بر اساس صفات فنولوژیکی و زراعی با استفاده از روش های آماری چند متغیره
چکیده
به منظور ارزیابی و گروه بندی 45 لاین و رقم لوبیا سفید بر اساس صفات درصد سبزشدن، شاخص سبزشدن، روز تا 50 درصد گلدهی، روز تا 50 درصد غلاف دهی، روز تا 90 درصد رسیدگی، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، وزن صد دانه، طول غلاف، زیست توده تک بوته و عملکرد دانه تک بوته، آزمایشی در سال 1388 در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه زنجان اجرا شد. تجزیه خوشه ای برمبنای صفات فنولوژیک و زراعی، ژنوتیپ های لوبیا را در سه گروه زودرس با عملکرد و اجزای عملکرد بالا، دیررس با عملکرد و اجزای عملکرد بالا، و زودرس با عملکرد و اجزای عملکرد پایین تقسیم بندی نمود. در تجزیه به مؤلفه های اصلی نیز که سه مؤلفه اصلی اول 29/82 درصد از واریانس کل را توجیه کردند. گروه بندی ژنوتیپ ها با استفاده از نمودارهای دو بعدی تطابق زیادی با نتایج حاصل از تجزیه کلاستر داشت. در مجموع ژنوتیپ های گروه اول لوبیا سفید که در عین زودرسی، عملکرد و اجزای عملکرد بالایی داشتند، به عنوان بهترین ژنوتیپ ها برای ارزیابی بیشتر تا دستیابی به ارقام اصلاح شده و همچنین انتخاب والدین مناسب برای دورگ گیری ها، شناسایی شدند.