مقاله

تأثیر سطوح مختلف شوری و عناصر سنگین سرب و کادمیوم بر رشد، رنگدانه های فتوسنتزی و مقادیر سدیم و پتاسیم در اسفناج

هادی قربانی، h. ghorbani dept. of water and soil, college of agric., shahrood univ. of technol., shahrood, iran.گروه آب و خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهرود مصطفی حیدری، m. heidari dept. of agron. and plant breed., college of agric., shahrood univ. of technol., shahrood, iran.گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهرود محدثه غفاری، m. ghafari dept. of soil sci., college of agric., shahrood univ. of technol., shahrood, iranگروه خاک شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهرود

چکیده

فلزات سنگین از آلاینده های خطرناک زیستمحیطی هستند که از طریق ورود به زنجیره غذایی موجب بروز خطرات زیان باری برای انسان ها، گیاهان و سایر موجودات می شوند. به منظور بررسی اثرهای تنش شوری و عناصر سنگین سرب و کادمیوم بر گیاه اسفناج، آزمایشی گلدانی به صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1392 در دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهرود اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل سه سطح شوری (صفر، 4 و 8 دسی‏زیمنس بر متر) به عنوان فاکتور a و تیمار عنصر سنگین در چهار سطح (شاهد، کادمیوم، سرب و سرب+کادمیوم) به عنوان فاکتور b بودند. نتایج نشان داد که شوری تأثیر معنی‏داری بر وزن تر و خشک اسفناج نداشت؛ اما تیمار عنصر سنگین سبب تغییرات معنی‏داری در آنها گردید. کمترین و بیشترین وزن تر و خشک به ترتیب از تیمار کادمیوم و کادمیوم + سرب حاصل شد. بجز رنگدانه‏های فتوسنتزی فلاونوئید و آنتوسیانین، شوری تنها تأثیر معنی‏داری بر مقادیر کلروفیل a، کلروفیل b و کارتنوئید داشت و سبب کاهش آنها در سطح شوری 8 دسی‏زیمنس بر متر شد. تیمار شوری بدون تأثیر بر مقدار پتاسیم، منجر به افزایش مقادیر سدیم و کربوهیدرات محلول در برگ های گیاه اسفناج گردید. اثر متقابل شوری و عنصر سنگین تنها در مورد کربوهیدرات، مقادیر کلروفیل a و کلروفیل b معنی‏دار بود. بیشترین میزان کربوهیدرات از تیمار ترکیبی کادمیوم + سرب و سطح شوری 8 دسی‏زیمنس بر متر و نیز بیشترین میزان کلروفیل a وb از تیمار بدون استفاده از شوری (شاهد) و عنصر سنگین سرب حاصل شد.

اسناد مشابه