مقاله

تأثیر تیمارهای مختلف هورمونی و مواد کمک ریشه ‏زا بر ریشه‏ زایی قلمه ارقام زیتون فیشومی و شیراز

چکیده

پژوهش حاضر به منظور یافتن روشی مناسب جهت افزایش ریشه‏زایی قلمه‏های سخت ریشه‏زای زیتون انجام شده است. این آزمایش با 15 تیمار و 2 رقم (فیشومی و شیراز) به صورت اسپلیت پلات در قالب طرح کاملاً تصادفی در 4 تکرار مورد بررسی قرار گرفت. نوع رقم به عنوان فاکتور اصلی و تیمار‏های هورمونی به عنوان فاکتور فرعی در نظر گرفته شد. تیمارها شامل استفاده از هورمون اسید ایندول بوتیریک (iba) با غلظت‏های 2000، 4000 و 6000 میلی‏گرم در لیتر و اسید نفتالین استیک (naa) با غلظت 2000 میلی‏گرم در لیتر به تنهایی و یا همراه با آسکوربیک اسید با غلظت 2% و پر‏اکسید هیدروژن (h2o2) با غلظت 5/3 درصد استفاده گردید. همچنین، از آب مقطر به عنوان تیمار شاهد استفاده شد. پس از گذشت 110 روز، تعداد قلمه‏های ریشه‏دار شده، تعداد قلمه‏های جوانه‏زده، تعداد ریشه در هر قلمه و متوسط طول ریشه در هر قلمه ثبت گردید. نتایج نشان داد که میزان ریشه‏زاییدر رقم شیراز بیشتر از رقم فیشومی بود. تیمار‏های هورمونی در تمام شاخص‏های مورد اندازه‏گیری در سطح 1% آزمون دانکن اختلاف معنی‎دار داشتند. ترکیب هورمون iba با غلظت 4000 میلی‏گرم در لیتر به مدت 5 ثانیه به همراه پر‏اکسید هیدروژن با غلظت 5/3 درصد به مدت 30 ثانیه بیشترین تأثیر در افزایش ریشه‏زاییقلمه‏های زیتونرا داشت. همچنین، بعد از تیمارفوق، ترکیب هورمون iba با غلظت 4000 میلی‏گرم در لیتر به مدت 5 ثانیه به همراه آسکوربیک اسید با غلظت 2% به مدت 15 دقیقه تأثیر بیشتری بر افزایش ریشه‏زاییداشت. بنابراین، با توجه به نتایج این آزمایش می‏توان گفت که استفاده از مواد کمک ریشه‏زا به همراه هورمون‏های ریشه‏زایی، تأثیر مثبتی بر بهبود ریشه‏زایی قلمه‏های ارقام سخت ریشه‏زای زیتون داشته است.

اسناد مشابه