بررسی جایگاه انرژی دریای مازندران و خطوط لوله انتقال آن بر امنیت ملی ایران
چکیده
حوزه دریای خزر به دلیل موقعیت ژئوپلیتیکی و نیز منابع عظیم انرژی خصوصاً نفت و گاز از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. در سال های اخیر رقابت بر سر منابع انرژی این حوزه بین بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای افزایش یافته که این امر علاوه بر بروز تنش و رویارویی بین بازیگران، بی ثباتی و ناامنی را در منطقه تشدید کرده است. علاوه بر این چگونگی و نحوه انتقال انرژی حوزه خزر و ارائه طرح ها و مسیرهای پیشنهادی برای انتقال انرژی از سوی کشورهای مختلف بر این ناامنی و بی ثباتی افزوده است. این در حالی است که خطوط لوله به عنوان یک سازمان دهنده جهت ترویج همکاری های منطقه ای و پیوند دهنده اقتصادی درمیان کشورهاست، که از نظر منافع ملی می تواند دستاوردهای مختلفی برای هریک از کشورهای مشارکت کننده در پروژه دربر داشته باشد و علاوه بر فواید اقتصادی و توسعه ظرفیت های ملی، می تواند به ایجاد صلح و ثبات و افزایش ضریب امنیت ملی کشورهای درگیر در پروژه منجر شده و باعث توسعه همکاری بین آن ها گردد. با توجه به قرار گرفتن ایران در کانون هارتلند انرژی جهان و حلقه واسطه بودن بین دریای مازندران و خلیج فارس، مشارکت ایران در ترانزیت و تامین امنیت جهانی انرژی علاوه بر فواید اقتصادی باعث وابسته شدن اقتصاد بین الملل به ایران شده و این امر می تواند موجب بهبود امنیت ملی ایران شود.