رفتارهای خودمراقبتی و عوامل مرتبط با آن در زنان مبتلا به دیابت نوع ۲
چکیده
مقدمه: تبعیت از رفتارهای خودمراقبتی به منظور پیشگیری از عوارض دیابت و بهبود کیفیت زندگی امری ضروری است. هدف پژوهش حاضر، بررسی رفتارهای خودمراقبتی و عوامل مرتبط با آن در زنان مبتلا به دیابت نوع 2 بود. مواد و روش ها: در مطالعه ی مقطعی، توصیفی ـ تحلیلی حاضر 140 بیمار زن مبتلا به دیابت نوع 2 که از آذر تا اسفند سال 1392 به درمانگاه دیابت شهر اهواز مراجعه کرده بودند، بررسی شدند. داده ها به روش مصاحبه و با استفاده از پرسش نامه ی ویژگی های فردی، جنبه های بالینی بیماری و مقیاس خلاصه فعالیت های خودمراقبتی دیابت گردآوری شد. روایی و پایایی پرسش نامه مورد سنجش و تایید قرار گرفت. محدوده ی قابل اکتساب نمره ی رفتارهای خودمراقبتی 77-0 بود. یافته ها: میانگین نمرات خودمراقبتی در بیماران 55/11±93/30 و نشان دهنده ی خودمراقبتی متوسط بود. بیشترین میانگین نمرات خودمراقبتی مربوط به رعایت رژیم غذایی 38/5±28/16 و مصرف صحیح داروها 57/2±74/5 و کمترین میانگین مربوط به انجام آزمایش قند خون 38/3±89/1 و فعالیت فیزیکی 09/3±24/2 بود. میانگین نمرات خودمراقبتی براساس سطح تحصیلات، مدت ابتلا به دیابت، شبکه ی زندگی، قند خون ناشتا و نحوه ی مراجعه به پزشک به طور معنی داری متفاوت بود (5 0/0p<). این متغیرهای معنی دار به جز قند خون ناشتا 23% از واریانس خودمراقبتی را تبیین می نمودند. نتیجه گیری: یافته های پژوهش حاضر می تواند در طراحی و اجرای برنامه های آموزشی با هدف ارتقا رفتارهای خودمراقبتی و کنترل موثرتر دیابت نوع 2 در زنان مفید باشد.