نقش واسطه ای انعطاف پذیری شناختی در ارتباط بین سبکهای مقابله ای و تاب آوری با افسردگی
چکیده
سابقه و هدف: انعطاف پذیری شناختی از جمله مهمترین متغیرهایی است که با مشکلات سلامت روانی همبستگی دارد. هدف از پژوهش حاضر تعیین همبستگی بین انعطاف پذیری شناختی با افسردگی، تاب آوری و سبکهای مقابله ای و به علاوه بررسی نقش واسطه ای انعطاف پذیری شناختی در ارتباط بین سبکهای مقابله ای و تاب آوری با افسردگی بود. مواد و روشها: تعداد 277 نفر از دانشجویان دانشگاه شیراز که در سال تحصیلی 90-1389 مشغول به تحصیل بودند، با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند و با تکمیل پرسشنامه های انعطاف پذیری شناختی (cfi)، مقیاس افسردگی بک- ویرایش دوم (bdi-ii)، مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون (cd-risc) و پرسشنامه سبکهای مقابله ای (csq) در این پژوهش شرکت کردند. برای تجزیه و تحلیل نتایج از نرم افزار spss و از روشهای ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه به شیوه همزمان و تحلیل مسیر استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد که بین انعطاف پذیری شناختی و خرده مقیاسهای آن با افسردگی همبستگی منفی معنی دار و با تاب آوری همبستگی مثبت معنی دار وجود دارد (001/0p<). بین انعطاف پذیری شناختی با حل مسأله و ارزیابی شناختی همبستگی مثبت و بین انعطاف پذیری شناختی با مهار جسمانی و مهار هیجانی همبستگی منفی معنی داری وجود داشت (001/0p<). تحلیل رگرسیون نشان داد که مؤلفه های انعطاف پذیری شناختی قادر به پیش بینی افسردگی، تاب آوری و سبکهای مقابله ای هستند. نتایج تحلیل مسیر نیز نشان داد که تاب آوری، مهار جسمانی و انعطاف پذیری شناختی اثر مستقیم و مهار جسمانی و تاب آوری اثر غیر مستقیم بر افسردگی دارند. نتیجه گیری: انعطاف پذیری شناختی با افسردگی، تاب آوری و سبکهای مقابله ای همبستگی دارد. انعطاف پذیری شناختی نقش واسطه ای در همبستگی بین سبکهای مقابله ای و تاب آوری با افسردگی دارد. پیشنهاد می شود جهت افزایش انعطاف پذیری شناختی و کاهش افسردگی دانشجویان مداخله های روان شناختی به ویژه با استفاده از درمان شناختی رفتاری انجام گردد.