بررسی تأثیر دوزهای مختلف عصاره برگ زیتون بر سطح لیپیدهای بافت مغزی و نفوذپذیری سد خونی- مغزی در مدل سکته مغزی موش صحرایی

زهرا ربیعی، zahra rabiei ، دکتر محمدرضا بیگدلی، mohammad reza bigdeli school of biological sciences, shahid beheshti university, velenjak ave, tehran, iran; tel: +98-21-29902731; fax: +98-21-22431664نویسنده مسؤول مکاتبات: دکتر محمدرضا بیگدلی؛ تهران، بزرگراه چمران، ولنجک، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زیستی؛ تلفن: 29902731-21-98+؛ فاکس: 22341664-21-98+ فاطمه محققی، bahram rasoulian دکتر بهرام رسولیان، fatemeh mohagheghi ، ابوالقاسم شریفی، abollghasem sharifi

چکیده

سابقه و هدف: مطالعات اخیر پیشنهاد می کنند که عصاره برگ زیتون باعث سرکوب التهاب و کاهش آسیب ناشی از استرس اکسیداتیو می شود. با توجه به اهمیت ایسکمی و خونرسانی مجدد مغزی، در این تحقیق اثر سه غلظت عصاره برگ زیتون (در مقایسه با گروه شاهد) بر میزان نفوذپذیری سد خونی-مغزی و سطح لیپیدهای بافت مغزی مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روشها: این تحقیق به صورت تجربی روی 5 گروه 12 تایی موش صحرایی نر از نژاد ویستار انجام شد. گروه شاهد آب مقطر دریافت کردند در حالیکه سه گروه تیمار، عصاره برگ زیتون را از طریق گاواژ به مدت 30 روز دریافت کردند (50، 75 و mg/kg 100). برای گروه شم تیمار و القای ایسکمی صورت نگرفت. دو ساعت بعد از آخرین دوز گاواژ شده، هر گروه اصلی به دو زیرگروه شامل 6 موش صحرایی تقسیم گردید. در زیرگروه اول شریان مغزی میانی بسته شد و در آنها مدل سازی سکته مغزی کانونی انجام شد، و میزان نفوذپذیری سد خونی-مغزی از طریق اندازه گیری میزان جذب نوری اوانس بلو در بافت مغزی بررسی شد. زیرگروه دوم به صورت دست نخورده باقی ماند و برای آنالیز لیپیدهای مغزی از طریق کروماتوگرافی لایه نازک به کار رفت. سپس نتایج با آنالیز واریانس مورد قضاوت آماری قرار گرفت. یافته ها: سطح کلسترول مغزی در گروه عصاره 50، 75 و mg/kg 100، به ترتیب 7/4±4/34، 8/5±9/35، 1/2±3/83 (میلی گرم بر گرم وزن بافت مغز) و سطح کلسترول استر مغزی به ترتیب برابر با 8/1±2/15، 1/3±8/15، 6/3±3/16 (میلی گرم بر گرم وزن بافت مغز) بود که در مقایسه با گروه کنترل بالاتر بود. سطح تری گلیسرید مغزی در گروه عصاره با دوزهای 75 و mg/kg 100 برابر با 5/0±1/34 و 1/1±5/34 (میلی گرم بر گرم وزن بافت مغز) بود که در مقایسه با گروه کنترل بالاتر بود. کاهش نفوذپذیری سد خونی مغزی در گروههای عصاره با دوز 75 و 100، در برابر گروه شاهد، از لحاظ آماری معنی دار بود (در هر دو مورد: 001/0 p<). در ضمن بین نیمکره های راست و چپ در گروههای شاهد و گروه دوز 50 اختلاف معنی دار وجود داشت (001/0p<)، اما بین نیمکره های راست و چپ در گروههای تیمار شده با دوزهای 75 و 100 اختلاف آماری معنی داری وجود نداشت. نتیجه گیری: به نظر می رسد که عصاره برگ زیتون با تغییر در سطح لیپیدهای مغزی و کاهش نفوذپذیری مغزی در مدل ایسکمی-خونرسانی مجدد موش صحرایی، اثر محافظت عصبی داشته باشد. کارهای بیشتری نیاز است تا این مشاهدات را گسترش دهد.