ارتباط بین سبک های رهبری مدیران مدارس و نیازهای انگیزشی معلمان تربیت بدنی بر اساس نظریۀ مک گریگور
چکیده
هدف تحقیق حاضر بررسی رابطه بین سبکهای رهبری تحولگرا و عملگرای مدیران مدارس و نیازهای انگیزشی معلمان تربیتبدنی بر اساس نظریۀ x و y مکگریگور بود. مطابق فرضیۀ نظریۀ y، انسان موجودی مسئولیتپذیر است و علاقه به کار در ذات و فطرت اوست چنین فردی خود کنترل و خود انگیزش است، در حالی که برطبق مفروضۀ x، انسان موجودی کارگریز و راحتطلب است و تنها راه واداشتن او به کار اجبار و کنترل مستقیم و ترساندن از تنبیه است. جامعه آماری این تحقیق تمامی معلمان تربیتبدنی استان آذربایجان غربی بود (640=n)، 241 معلم به صورت تصادفی بهعنوان نمونه انتخاب شدند. پس از تأیید روایی صوری و محتوایی پرسشنامههای چندعاملی رهبری (mlq) باس و آلیو (1995) و نیازهای انگیزشی آلان چاپمن (2002) توسط متخصصان، پایایی آنها در یک مطالعه راهنما و به روش آلفای کرونباخ به ترتیب 906/0=α و 940/0=α محاسبه شد. نتایج رابطه مثبت و معنیداری بین سبکهای رهبری تحـولگرا (001/0=sig و538/0=r) و عمـلگرا (001/0=sig و445/0=r) با مـفروضـههـای نظـریۀ y مکگریگور نشان داد (01/0>p). بین سبک رهبری بیخاصیت و مفروضههای نظریۀ y رابطه منفی غیرمعنیدار مشاهده شد (216/0=sig و080/0-=r). همچنین، بین اولویت سبکهای رهبری مدیران مدارس تفاوت معنیداری وجود داشت (01/0>p) و سبک رهبری تحولگرا (852/0±345/2) در اولویت اول و سبکهای رهبری عملگرا (713/0±928/1) و بیخاصیت (972/0±252/1) در اولویتهای بعدی بودند. از دیدگاه معلمان تربیتبدنی، وضعیت موجود در مدارس این استان با مفروضههای نظریۀ x همخوانی داشت. نتیجه اینکه مدیران تحولگرا تمایل و اعتقاد بیشتری به مفروضههای نظریۀ y دارند و این مدیران با داشتن نگرش y به کارکنان خود، توانایی ایجاد انگیزش بیشتری خواهند داشت.