مقاله

تأثیر تاغکاری بر روی شاخص های فرسایش پذیری خاک در اراضی ماسه ای تایباد

حمیدرضا عسگری، hras2010@gmail.com مهدی سرپرست، mehdisarparast@gmail.com

چکیده

فرسایش‎­پذیری به عنوان یک ویژگی پویای خاک، به پایداری خاکدانه‎­ها و درصد ذرات درشت اولیه که به فرسایش مقاومند بستگی دارد. یکی از عوامل مؤثر در فرسایش خاک، پایداری خاکدانه­‎ها و مولفه­های مؤثر در آن است. با توجه به وجود ماسه­زارهای تثبیت شده بر اثر کاشت تاغ در توالی­های زمانی مختلف در منطقه بیابانی تایباد، میزان تغییرات شاخص­‎های فرسایش‎­پذیری خاک سطحی در اثر تغییر ماده آلی، مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور 5 سایت متفاوت بر اساس سن کشت تاغ (41، 28، 19 و 11 ساله و یک سایت شاهد (بدون کشت تاغ) انتخاب شدند. با توجه به افزایش قدمت کاشت تاغ، نتایج نشان دهنده‎ 24% کاهش در مقدار شن، 14% و 8% افزایش به ترتیب در مقدار سیلت و رس است. حداکثر میانگین وزنی قطر خاکدانه­‎ها مربوط به سایت 41 ساله و برابر با 48/2 میلی­متر است. شاخص نسبت رس از 23/5 درصد در سایت شاهد به 3 درصد در سایت 41 ساله و شاخص نسبت رس اصلاح شده از 21/5 درصد در سایت شاهد به 06/3 درصد در سایت 41 ساله رسیده است. ماده آلی از 05/0 درصد در سایت شاهد به 4/0 درصد در سایت 41 ساله رسید. نتایج نشان می­دهد که شاخص میانگین وزنی قطر خاکدانه­‎ها یک روند افزایشی و شاخص نسبت رس و شاخص نسبت رس اصلاح شده یک روند کاهشی را طی کرده است. نتایج کلی این تحقیق بیانگر آن است که فرایند جنگل­کاری (تاغکاری) پایداری خاکدانه را افزایش داده و به کاهش فرسایش­پذیری خاک منتهی شده است.

اسناد مشابه

  • اثر مدیریت اراضی بر فرسایش پذیری خاک-مطالعه موردی بخشی از حوزه‏ی آبخیز زاینده رود

    مقاله۲۰۱۸مهندسی زراعیالهه کرمی، بیژن خلیلی مقدم، شجاع قربانی دشتکی

    هدف از این مطالعه بررسی اثرات تغییر کاربری اراضی بر فرسایش‏پذیری خاک در بخشی از حوزه آبخیز زاینده رود بوده است. بدین منظور، برخی از ویژگی‏های خاک شامل توزیع اندازه ذرات خاک، درصد سنگریزه، جرم ویژه ظاهری، نفوذپذیری نیمرخ خاک، کد ساختمان و کد نفوذپذیری، ماده آلی، کربنات کلسیم، میان

  • تأثیر اقلیم های متفاوت بر تغییر شاخص های فرسایش پذیری خاک های لسی در استان گلستان

    مقاله۲۰۱۵مجله پژوهش های حفاظت آب و خاکامیر جعفری هنر، فرشاد کیانی، فرهاد خرمالی

    با توجه به اینکه مفهوم فرسایش پذیری پیچیده است از شاخص هایی جهت ارزیابی آن استفاده می شود. اقلیم به عنوان یکی از عوامل خاکساز، تأثیر عمده ای بر این شاخص ها دارد. مطالعه حاضر به منظور، تعیین اثر اقلیم های متفاوت بر تغییر شاخص های فرسایش پذیری خاک های لسی در استان گلستان انجام گرفت

  • بررسی نقش تغییر کاربری اراضی بر برخی از خصوصیات فیزیکی، شیمیایی و فرسایش پذیری خاک

    مقاله۲۰۱۱پژوهشهای جغرافیای طبیعیکریم سلیمانی، علی آزموده

    تغییر کاربری جنگل به اراضی کشاورزی، عموماً تأثیر جدّی بر میزان ماده آلی و دیگر ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک می گذارد. این پژوهش با هدف بررسی نقش تغییر کاربری جنگل بر برخی از خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک و در ادامه شناخت شماری از متغیرهای مؤثر خاک بر شاخص فرسایش پذیری در بخشی از

  • مدل سازی فرسایش پذیری خاک در منطقۀ خور و بیابانک با استفاده از شاخص های دورسنجی

    مقالهمهندسی اکوسیستم بیابانسید علی موسوی، sayed ali mousavi natural resources facultyدانشکده منابع طبیعی ابوالفضل رنجبر فردوئی، abolfazl ranjbar fordoei natural resources facultyدانشکده منابع طبیعی سید حجت موسوی، sayed hojjat mousavi natural resources facultyدانشکده منابع طبیعی سید جواد ساداتی نژاد

    فرسایش خاک توسط نیروی توأمان فرایندهای آب و باد سبب تخریب اراضی در سطحی گسترده می شود. بنابراین مدل سازی منطقه ای فرسایش پذیری یکی از مناسب ترین راهکارهای تخمین هدررفت خاک محسوب می گردد. لذا هدف از این پژوهش، تدوین یک مدل منطقه ای فرسایش پذیری توسط روش های آماری، از طریق رابطه سن

  • ارزیابی مقایسه ای روش های درون یابی در تخمین شاخص فرسایش پذیری معادله جهانی تلفات خاک

    مقالهپژوهش های آبخیزداریفرزانه فتوحی فیروزآباد، دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری دانشکده منابع طبیعی دانشگاه یزد حمیدرضا عظیم زاده، دانشیار گروه محیط زیست و پژوهشکده مناطق خشک و بیابانی دانشگاه یزد علی طالبی، دانشیار گروه آبخیزداری دانشگده منابع طبیعی دانشگاه یزد

    فرسایش پذیری از عوامل اصلی و مؤثر در ایجاد فرسایش خاک است که به عنوان جز جدانشدنی از توابع ریاضی مدل های فرسایش همچون معادله جهانی تلفات خاک محسوب می شود. تحقیق حاضر در بخشی از دشت یزد- اردکان به عنوان یکی از دشت های تیپ مناطق خشک با هدف تعیین الگوی توزیع مکانی فرسایش پذیری خاک (

  • مطالعه موردی تاثیر تبدیل مراتع به اراضی کشاورزی بر برخی ویژگی های فیزیکی ، حاصل خیزی ، و شاخص کشت پذیری خاک در بروجن

    مقالهعلوم آب و خاکمحمدعلی حاج عباسی، m.a. hajabbasi احمد جلالیان، a. jalalian جمال الدین خواجه الدین، j. khajedin حمیدرضا کریم زاده

    خاک های مراتع استان چهارمحال و بختیاری به خاطر پستی و بلندی، ساختمان ضعیف و کم بودن مواد آلی، عموماً در معرض تخریب و فرسایش می باشد. تبدیل این مراتع به زمین های کشاورزی و انجام عملیات خاک ورزی، شدت تخریب پذیری در این خاک ها را افزایش می دهد. در این پژوهش عوامل دخیل در شاخص کشت پذ