پایش خشکسالی دشت ارژن- پریشان (محدوده مطالعاتی دریاچه پریشان استان فارس)
چکیده
خشکسالی پدیدهای است که در طول تاریخ همواره گریبانگیر بشر بوده است. در دهههای اخیر بهدلیل گرمایش فراگیر و دستکاریهای بشر در بومسامانههای طبیعی فراوانی، ماندگاری و سختی پدیده خشکسالی افزایش یافته است. افزون بر آسیب به بخشهای کشاورزی و منابع آبی، خشکسالی از نظر اقتصادی و اجتماعی نیز گرفتاریهای فراوانی برای جوامع انسانی به وجود آورده است. در این پژوهش خشکسالی دشت ارژن- پریشان (منطقه مطالعاتی دریاچه پریشان) در یک دوره آماری 37 ساله بررسی میشود و تاثیر آن بر افت تراز سطح آب دریاچه و سرانجام احتمال خشکیدن آن ارزیابی میشود. پایش خشکسالی این منطقه با 6 نمایه خشکسالی spi ، czi ، mczi ، zsi ، pn و di در 5 ایستگاه برگزیده پیرامون دریاچه و در سه مقیاس زمانی کوتاهمدت (3 ماهه)، میانمدت (12 ماهه) و بلندمدت (48 ماهه) بررسی شد. عملکرد نمایههای spi ، czi ، mczi و zsi در همه ایستگاههای مورد بررسی همانند بود و تفاوت معنیداری میان آنها دیده نشد. یافتههای پایش خشکسالی با نمایههای spi ، czi ، mczi و zsi در همه ایستگاهها در مقیاس زمانی کوتاهمدت رخداد خشکسالیهای شدید را با فراوانی و ماندگاری کم، و خشکسالیهای ملایم و متوسط را با فراوانی و ماندگاری بیشتر نشان دادند. با افزایش مقیاس زمانی، خشکسالیهای شدید با فراوانی کم، ولی ماندگاری بالا رخ دادند. نمایههای di و pn ، به ویژه در مقیاس زمانی کوتاهمدت، تغییرات رطوبتی را خیلی سریع و شدید منعکس کردند.