بررسی الگوی رسوب گذاری مخزن سد شهید رجایی با استفاده از مدل عددیgstars۳.۰
چکیده
یکی از اثرات مهم پس از ساخت سدها، مسئله رسوبگذاری در مخازن میباشد. این پدیده بهرهبرداری بهینه از حجم ذخیره شده در مخزن سد را با مشکلاتی مواجه میسازد. علاوه بر این، رسوبگذاری بر تولید انرژی، کشتیرانی، عملکرد توربینها، تولید و تامین آب و ایمنی سدها تاثیرگذار است. در تحقیق حاضر، بهمنظور پیشبینی روند رسوبگذاری مخزن سد شهید رجایی، از مدل gstars3.0 به دلیل داشتن خاصیت نیمه دوبعدی و شبه پایدار، قابلیت شبیه سازی انتقال رسوب درحالت عدم تعادل و بهکارگیری دامنه وسیعی از معادلات انتقال رسوب، استفاده شد . بعد از واسنجی مدل به کمک دادههای هیدروگرافی مخزن سد شهید رجایی برای یک دوره ده ساله ، مقدار و نحوه رسوبگذاری درمقطع طولی و مقاطع عرضی مخزن مورد بررسی قرار گرفت . نتایج حاصل از واسنجی مدل نشان داد، با انتخاب تابع یانگ 1979 به عنوان رابطه حمل رسوب ، تعداد سه لوله جریان و ضریب زبری 04/0 ، نتایج مدل تطابق بهتری با نتایج واقعی دارد. همچنین نتایج شبیهسازی مدل نشان میدهد که پس از طی 50 سال از زمان بهرهبرداری سد، حجم رسوبات انباشته شده در مخزن به حدود 21 میلیون متر مکعب میرسد که تقریباً 22% از حجم مفید مخزن را پر خواهد نمود .