مقاله

شبهه دنیاگریزی و یاد مرگ در نهج البلاغه و نقد آن با تکیه بر فضای صدور

چکیده

یکی از شبهات‏ محتوایی که بر کتاب شریف نهج‏البلاغه وارد شده، شبهه دنیاگریزی و یاد مرگ به صورت افراطی است. به عقیده عده‏ای، برخی از مطالبی که در نهج‏البلاغه‏ درباره مذمت دنیا، شیوه زندگی زاهدانه، ترک تعلق به دنیا و توجه به آخرت و همچنین مطالبی که درباره یادآوری مرگ به عنوان دروازه ورود به سرای جاوید در این کتاب آمده، سابقه‏ای ‏در صدر اسلام نداشته و تحت تأثیر رهبانیت مسیحی و یا جریان تصوف قرار دارند. این جستار درصدد است با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی و با بررسی شرایط اجتماعی و مقتضیات زمان صدور خطبه ها و نامه های مورد تشکیک و همچنین با توجه به جغرافیای کلام در هر مورد ضمن اثبات بی اساس بودن شبهه، این حقیقت را روشن نماید که نه تنها چنین نگاهی، افراط گرایانه نیست، بلکه القای آن از سوی امام جامعه مسلمین امری ضروری و به­جا شمرده می شود؛ زیرا گرایش هایی به دنیاطلبی و مادی گرایی در میان خواص و عوام جامعه آن روزگار دیده می شد.

اسناد مشابه

  • تحلیل و نقد ترجمه دشتی از نهج البلاغه با تکیه بر دیدگاه لادمیرال (موردپژوهشی متن ده خطبه پایانی)

    مقاله۲۰۲۲پژوهشنامه علویزهرا سلیمی، علیرضا نظری

    در حوزه مطالعات ترجمه، صرفنظر از نظریهپردازی، نقد و بررسی ترجمههای موجود بر مبنای نظریات مطرح، هم به تحکیم یا تضعیف میزان کارآمدی این نظریات میانجامد و جایگاه آنها را در این حوزه مشخص میکند وهم به صورت کاربردی به نقاط ضعف وقوت ترجمههای موجود و تبیین جایگاه هر یک از این ترجمهها کم

  • شبهه دنیاگریزی و یاد مرگ در نهج‌البلاغه و نقد آن با تکیه بر فضای صدور

    مقاله۲۰۱۶پژوهشنامه نهج البلاغهعلی حاجی خانی، کاوس روحی، علیرضا صفاریان همدانی

    یکی از شبهات محتوایی که بر کتاب شریف نهجالبلاغه وارد شده، شبهه دنیاگریزی و یاد مرگ به‌صورت افراطی است. به عقیده عدهای، برخی از مطالبی که در نهجالبلاغه درباره مذمت دنیا، شیوه زندگی زاهدانه، ترک تعلق به دنیا و توجه به آخرت و همچنین مطالبی که درباره یادآوری مرگ به عنوان دروازه ورود

  • نقش فضای صدور در فهم نهج البلاغه

    مقاله۲۰۱۵فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه (علمی - پژوهشی)باقر ریاحی مهر، سید عیسی مسترحمی

    عقلا در مفاهمه خود، شرایط و فضای زمانی و مکانی را در نظر می­گیرند، لذا درک کامل این مفاهمات، فارغ از این مسأله، امری مشکل و در برخی موارد غیرممکن است. دریافت مفاهیم نهج البلاغه نیز بدون توجه به فضا و موقعیت های صدور کلام امیرالمؤمنین (ع)، دریافتی ناقص خواهد بود. دانستن فضای صدور

  • توجه به سبب صدور به مثابه روشی برای نقد شروح نهج البلاغه

    مقاله۲۰۱۵مطالعات قرآن و حدیثمهدی ایزدی، مسعود امانلو

    نهج البلاغه به عنوان یک میراث حدیثی مکتوب اهمیت فراوانی در فرهنگ اسلامی دارد. یکی از مهم ترین ابزارها برای فهم یک حدیث، دانستن سبب صدور آن است به طوری که در برخی مواقع عدم اطلاع از سبب صدور، موجب فهم ناقص و حتی اشتباه از متن می شود و با توجه به صبغه غالب تاریخی نهج البلاغه، بررسی

  • نقد و بررسی شبهه اثرگذاری مذهب در نگارش نهج البلاغه

    مقاله۲۰۲۳پژوهش های نهج البلاغهفرهاد دولت، کامران اویسی

    یکی از شبهات مرتبط با انتساب نهج‌البلاغه، این ادعا است که شیعه به جهت غرض ورزی مذهبی مانند فضیلت بخشی به علی علیه السلام به عنوان امام اوّل خود و یا بالاتر بردن مقام او از جایگاه پیامبر صلی الله علیه و آله برای جلب قلوب غیر شیعه، نهج‌البلاغه را تدوین کرده‌است. خاستگاه شبهه مورد ب

  • نقد و بررسی شبهه ی دقت وصف و غرابت تصویر در نهج البلاغه

    مقاله۲۰۱۵فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه (علمی - پژوهشی)علی حاجی خانی، علی بیدسرخی

    یکی از شبهاتی که توسط برخی تشکیک کنندگان درباره ی نهج البلاغه مطرح گردیده است، شبهه ی وجود دقت وصف و غرابت در تصویر در خطبه های 155، 165 و 185 مربوط به توصیف خفّاش، طاووس، مورچه و ملخ می باشد، به نحوی که در این خصوص بیان داشته اند در آثار اولیه­ی عربی و اسلامی هیچ گونه اثری از وج