کارایی مصرف نور ارقام برنج در سیستم های کشت مستقیم و نشایی در وضعیت تداخل با علف های هرز
چکیده
برای ارزیابی کارایی مصرف نور سه رقم برنج در دو سیستم کشت نشایی و مستقیم و بررسی تأثیر علف هرز، آزمایشی به‌صورت اسپلیت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز ترویج و توسعه تکنولوژی هراز واقع در محمودآباد مازندران اجرا شد. کرت های اصلی دو سیستم کشت نشایی و مستقیم و کرت های فرعی سه رقم برنج در دو وضعیت با علف هرز و بدون آن بودند. نتایج نشان داد کارایی مصرف نور (rue) و عملکرد دانه برنج در وضعیت تداخل علف هرز بهویژه در کشت مستقیم کاهش معناداری یافتند. میانگین rue لاین 843، رقم خزر و رقم طارم به ترتیب در کشت عاری از علف هرز 18/3، 22/3 و 69/2 و در وضعیت تداخل 08/3، 57/2 و 35/2 گرم بر مگاژول parجذبی بود. تفاوت عملکرد ارقام بیشتر به تفاوت در زیست توده و شاخص برداشت مربوط بود و با rue ارتباطی نداشت. ضریب استهلاک نوری (k) طارم، خزر و لاین 843 به ترتیب 71/0، 45/0 و 44/0 بود. در وضعیت تداخل بالای علف هرز (همانند کشت مستقیم)، رقم طارم به دلیل ارتفاع بیشتر بوته و k بزرگ تر موجب فرونشانی بیشتر علف هرز و اُفت کمتر عملکرد گردید. در وضعیت نبود تداخل و تداخل خفیف علف هرز (همانند کشت نشایی)، لاین 843 به دلیل k کوچک تر، سطح برگ بیشتر و شاخص برداشت بالاتر (بیشتر)، عملکرد بیشتری تولید کرد.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- افراسیاب علا — دانشجوی دکتری، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
- مجید آقاعلیخانی — دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
- بهمن امیری لاریجانی — عضو هیئت علمی مرکز ترویج و توسعۀ تکنولوژی هراز، ایران
- سعید صوفی زاده — استادیار، پژوهشکدۀ علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.