انتقال همزمان 3 ژن باکتریایی بی فنیل دی اکسیژنز به گیاه آرابیدوپسیس
چکیده
بی فنیل های پلی کلرینه شده (pcbs)، ترکیبات حلقوی کلرداری هستند که به دلیل خواصی چون مقاومت به حرارت و پایداری، در سطح گسترده در دهه های 1930 تا 1980 در صنایع گوناگون کاربرد داشته اند. همین ویژگی پایداری و مقاوت به تجزیه شدن همراه با تأثیرات زیانبار بر سلامت انسان، سبب شد که تولید آنها از دهۀ 1980 میلادی متوقف شود. در حال حاضر، آلودگی آب ها و خاک های سراسر جهان به pcbs، یکی از مشکلات مهم محیط زیست به شمار می آید. یکی از راه های کاهش آلودگی به pcbs انتقال و بیان ژن های باکتریایی بی فنیل دی اکسیژناز (bpdo) که دارای توانایی تجزیۀ pcbs هستند به گیاهان است. هدف پژوهش حاضر، یافتن روشی برای انتقال همزمان ژن های bph a، bph e و bph g، که اجزای رمزدهندۀ آنزیم bpdo هستند به گیاه آرابیدپسیس بود. براساس نتایج به دست آمده، 3 ژن bph a، bph e و bph g که در ناقل pgreen کلون شده بودند به باکتری های e.coli و اگروباکتریوم های lba4404 و c58c1 و در انتها به گیاه آرابیدپسیس انتقال یافتند. از لحاظ کارایی انتقال ژن به گیاه، بین دو سویۀ اگروباکتریوم lba4404 و c58c1 به کار رفته در این پژوهش اختلاف وجود داشت. بیشترین تعداد گیاهان تراریخته (85/0 درصد) با سویۀlba4404 به دست آمد. تراریخت بودن گیاهچه های آرابیدوپسیس با انتخاب گیاهان کاملاً سبز در محیط دارای 50 میلی گرم در لیتر کانامایسین و همچنین آزمون pcr تأیید شد. گیاهان تراریخت با موفقیت به خاک انتقال یافتند و به رشد خود ادامه دادند.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- فاطمه علیزاده آریمی — کارشناس ارشد دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، مازندران
- ویدا چالوی — استادیار دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، مازندران
- علی دهستانی — دانشیار پژوهشکدۀ ژنتیک و زیست فناوری کشاورزی طبرستان دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، مازندران