بررسی نقش عوامل تکتونیک و لیتولوژی در ناپایداری دامنه ای، در ارتفاعات شمال دریاچه ارومیه با استفاده از gis (مطالعه موردی حوضه های شمال طرح آبخوانداری تسوج)
چکیده
این تحقیق به منظور بررسی نقش عوامل تکتونیک و لیتولوژی که از پارامترهای عمده و تاثیرگذار در ناپایداری دامنهای در منطقه مطالعاتی میباشد مورد بررسی قرار گرفت. در این پژوهش مشخص گردید که درحدود 90 درصد از مساحت پیکره ارتفاعات حوضه شمال آبخوانداری تسوج از سازندهای رسوبی تشکیل شده است. عملکرد شدید نیروهای تکتونیکی به ویژه در سازندهای مقاوم و غیر مقاوم با ایجاد تراکم گسلی بالا (km2 /km)2/2 به همراه حاکمیت سیستم فرسایش پریگلاسیر، به ویژه در ارتفاعات1700متری به بالا باعث شده تا با تخریب فیزیکی سنگها و پسروی پرتگاهها، جریانهای واریزهای مجزا و ممتد بسیار تیپیک در سطح وسیعی در منطقه شکل بگیرند. برای مطالعه جهت اهداف تحقیق از نرمافزارهای arc gisو دادههای سنجش از راه دور استفاده گردیده و نهایتاً نقشههای تکتونیک و لیتولوژی و حساسیت سازندهای زمین شناسی با نقشه حرکات توده ای موثر در ناپایداری دامنهای، ترکیب یا تلفیق داده شد. نتایج به دست آمده نشان میدهند که ناپایداری دامنهای غالب در منطقه عمدتاً از نوع واریزه های دامنهای (debris slide) و واریزههای درهای (debris flow) هستند و دینامیک آنها نیز عمدتا منشاء طبیعی داشته، که در میان عوامل موثر میتوان به نقش تکتونیک و لیتولوژی، نوع زمین ساخت به همراه عامل حساسیت سازندها از جمله مهمترین پارامترهای تاثیر گذار آنها پرداخت. نتایج تحلیلهای کمی نشان داد که اکثر ناپایداری دامنه ای(حرکات تودهای) دراثر عملکرد گسلهای منطقه و در سازندهای حساس به فرسایش رخ داده است.