شناسایی و گزینش دوازده ژنوتیپ برتر و امیدبخش گردو در استان فارس
چکیده
اولین قدم در برنامه های به نژادی گردو، شناسایی ژنوتیپ های برتر و امیدبخش آن در مناطق مختلف است. به منظور شناسایی و گزینش ژنوتیپ های برتر و امیدبخش گردوی استان فارس، پژوهشی طی سال های 1390- 1388 در منطقه بوانات، به عنوان یکی از مناطق اصلی گردوخیز استان فارس انجام شد. بدین منظور، صفات فنولوژیک و پومولوژیک 349 ژنوتیپ منتخب این منطقه، براساس دو توصیف نامه ipgri و upov مورد ارزیابی قرار گرفت و ژنوتیپ هایی با وزن میوه بیشتر از 10 گرم، وزن مغز بالاتر از 5/6 گرم، درصد مغز بالاتر از 45 درصد، ضخامت پوست سخت کمتر از 5/1 میلی متر و عادت باردهی جانبی بیشتر از 25 درصد، به عنوان ژنوتیپ های برتر و امیدبخش منطقه شناسائی و طی دو سال مورد ارزیابی قرار گرفتند. براساس نتایج به دست آمده، ده ژنوتیپ a79، a59، a30، a40، a14، a34، a17، a42، a68 و a69 که ویژگی های پومولوژیکی یادشده و مغز پر تا بسیار پر با رنگ روشن تا بسیار روشن داشتند، به عنوان ژنوتیپ های برتر در منطقه بوانات شناسایی شدند. وزن میوه و مغز ژنوتیپ های برتر شناسایی شده به ترتیب 32/16-02/10 و 77/7- 51/5 گرم و درصد مغز و عادت باردهی جانبی آن ها به ترتیب بیشتر از 5/43 و 8/25 درصد بود. دو ژنوتیپ دیگر به اسامی a92 و a63 به ترتیب با 34 و 29 روز تاخیر در برگ دهی نسبت به استاندارد مرجع (a2) در سال اول و 31 و 30 روز تاخیر نسبت به استاندارد مرجع در سال دوم (a2)، دیر برگ ده ترین ژنوتیپ ها در بین جمعیت گردوی مورد مطالعه بودند.