تاثیر زمان برداشت و دما و مدت خشک کردن بر قوه نامیه، بنیه و برخی ویژگی های مرتبط با بذر دو رقم کلزا (.brassica napus l)
چکیده
به منظور بررسی تاثیر زمان برداشت و دما و مدت خشک کردن بر قوه نامیه، بنیه بذر و برخی از ویژگی های مرتبط با بذر دو رقم کلزای pf7045/91 (ساری گل) و slm046، پژوهشی به مدت دو سال در موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر به اجرا در آمد. بذرها با رطوبت های %30 ،%45 و %15 به ترتیب 229، 232 و 236 روز پس از کاشت برداشت شده و در دماهای 55، 45 و 65 درجه سانتی گراد به وسیله هوای گرم درون آون خشک گردیدند. ویژگی های نظیر درصد جوانه زنی اولیه و نهایی (قوه نامیه)، تعداد گیاهچه های عادیو غیر عادی، طول گیاهچه، وزن تر و خشک گیاهچه، شاخص بنیه گیاهچه اندازه گیری شدند. تجزیه و تحلیل مرکب داده ها مشخص نمود که درصد جوانه زنی اولیه و نهایی، متوسط جوانه زنی روزانه و طول گیاهچه تحت تاثیر اثر متقابل رقم × رطوبت بذر هنگام برداشت × سال قرار گرفته است. بیشترین درصد جوانه زنی اولیه و نهایی مربوط به بذر رقم pf7045/91 برداشت شده با %45 رطوبت 222 روز پس از کاشت و رقم slm046 برداشت شده با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت بود. بذرهای رقم slm046 برداشت شده با رطوبت %15 دارای بیشترین تعداد گیاهچه عادی و متوسط جوانه زنی روزانه بیشتر بودند. بذرهای رقم pf7045/91گیاهچه هاییبا طول، وزن تر و خشک بیشتری نسبت به بذرهای slm046 داشتند و شاخص بنیه گیاهچه رقم pf7045/91 بیشتر از رقم slm046 بود. بذرهای رقم pf7045/91 که با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 45 درجه سانتی گراد به مدت 12 ساعت خشک شده بودند، قوه نامیه بالاتری داشتند. با افزایش دما و مدت خشک کردن قوه نامیه بذرهای رقم pf7045/91 افزایش و قوه نامیه بذرهای slm046کاهش یافت. با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش مشخص گردید که بذر های رقم slm046 که با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 55 درجه سانتی گراد به مدت 24 ساعت خشک شده بودند و نیز بذرهای رقم pf7045/91 که با %30 رطوبت 229 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 45 درجه سانتی گراد به مدت 18 ساعت خشک شده بودند از کیفیت بالاتری برخوردار بودند.