تأثیر زمان برداشت گلبرگ در ارقام بهاره گلرنگ (carthamus tinctorius l.) بر عملکرد گلبرگ و دانه
چکیده
گلرنگ (carthamus tinctorius l.) گیاهی سازگار با مناطق خشک و نیمه خشک است که برای تولید دانه و گلبرگ آن کشت می شود. این تحقیق به منظور انتخاب ژنوتیپ های مناسب گلرنگ برای تولید دانه و گلبرگ و مطالعه تأثیر زمان برداشت گلبرگ در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه زنجان به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. فاکتور اول زمان برداشت گلبرگ ها در دو سطح شامل: 1- برداشت گلبرگ در شروع گلدهی که پس از بازشدن طبق، اقدام به برداشت گلبرگ ها شد و 2- برداشت گلبرگ ها پس از انجام گرده افشانی و شروع پژمردگی گلبرگ ها بود. فاکتور دوم آزمایش ژنوتیپ های مختلف گلرنگ بهاره در 5 سطح شامل ژنوتیپ های: گلدشت، سینا، زنده رود، mec88 و mec59 بود. در این مطالعه صفات تعداد طبق در بوته، تعداد دانه در طبق، وزن هزاردانه، عملکرد دانه، بیولوژیک و گلبرگ و همچنین رنگ گلبرگ ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که از بین ژنوتیپ ها، mec59 دارای بالاترین میزان عملکرد دانه و گلبرگ بود، ولی رنگ گلبرگ های آن زرد کم رنگ است و برای تولید گلبرگ مناسب نیست. زمان برداشت تأثیر معنی داری بر عملکرد دانه نداشت، ولی تأخیر در برداشت گلبرگ ها باعث کاهش عملکرد گلبرگ ها شد. تعداد طبق در بوته همبستگی مثبت و معنی داری با عملکرد دانه و گلبرگ نشان داد. البته در بین ژنوتیپ های مورد مطالعه رقم زنده رود برای کشت دو منظوره بسیار مناسب است و رقم گلدشت نیز گلبرگ های قرمزتری دارد و برای تولید گلبرگ مناسب است.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- فاطمه رحیمی ملکشان — دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه زنجان
- افشین توکلی — استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه زنجان
- مهدی راستگو — استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد
- محمدرضا عظیمی — استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه زنجان