اثر بخشی خانواده درمانی بر انسجام و انعطاف پذیری خانواده
چکیده
مقدمه: خانواده اصلیترین جزء اجتماع بوده و دستیابی به جامعه سالم در گرو سلامت خانواده می باشد. توصیف دقیق ویژگیهای هر جامعه مستلزم مطالعه عمیق و روشن کیفیت روابط خانوادگی موجود در جامعه است. لذا برای بهبود وضع اجتماع، تلاش برای بهبود وضع خانواده و افراد آن مهمترین مسئله می باشد. هدف: پژوهش حاضر، به منظور تعیین اثربخشی خانواده درمانی satir بر انسجام و انعطاف پذیری خانوادهها انجام شد. روش کار: در این پژوهش از روش تحقیق نیمه تجربی با طرح پیش آزمون – پسآزمون گروه آزمایش با و کنترل استفاده شد. جامعه پژوهش، شامل کلیه دانشآموزان دختر سال اول یکی از دبیرستانهای شهرستان صومعه سرا، در سال تحصیلی 1392-1391 بود، که تعداد 16 نفر که بر اساس نمره بدست آمده از ابزار تحقیق از انسجام و انعطافپذیری خانواده پایینتری برخوردار بودند، به عنوان گروه نمونه به صورت تصادفی انتخاب و با استفاده از جایگزینی تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (6 دانشآموز به همراه مادران آنها در گروه آزمایش و 6 نفر به همراه مادران خود در گروه کنترل) قرار داده شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامه انسجام خانواده و انعطاف پذیری خانواده جمع آوری شد. گروه آزمایش به مدت هشت جلسه 5/1 ساعته و به شیوه مشاوره گروهی تحت خانواده درمانی satir قرار گرفتند. دادهها با روش کوواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت. نتایج: دانش آموزان واحد مورد مطالعه در رده سنی 13 سال قرار داشتند، میانگین و انحراف معیار سنی مادران واحد پژوهش در گروه آزمایش 54/4±5/38 و در گروه کنترل 88/3±16/39 بود. نتایج نشان داد که میانگین پیش آزمون نمره انسجام خانواده گروه آزمایش 46/15±33/85 و در گروه کنترل 97/11±83/77 بود. همچنین میانگین نمره انعطاف پذیری خانواده گروه آزمایش 09/6±49 و در گروه کنترل 13/9±41 بود. در پس آزمون میانگین نمره انسجام خانواده گروه آزمایش 36/10±83/99 و گروه کنترل 07/12±83/79 بوده است. از طرفی در پس آزمون میانگین نمره انعطاف پذیری خانواده گروه آزمایش 99/5±50/55 و گروه کنترل 23/9±66/42 بوده است. استفاده از تحلیل کوواریانس یک طرفه نشان داد، خانواده درمانی به روش satir ، انسجام (901/9=f ، 05/0≥p) و انعطافپذیری خانواده (47/13=f ، 05/0≥p) را به طور معناداری افزایش داده است. نتیجهگیری: به نظر می رسد خانواده درمانی satir بتواند بر بهبود انسجام و انعطاف پذیری خانواده مؤثر باشد.