مقاله

جایگاه نقد قوه حکم در فلسفه استعلایی کانت

چکیده

طرز نگرش غایت انگارانه که از زمان ارسطو به بعد بر اندیشه مغرب زمین سیطره یافت در دوران جدید از جانب بینش مکانیسنی به حاشیه رانده شد و شناخت علمی محدود به شناخت علیت فاعلی گردید، به گونه ای که واژه علت مترادف با علت فاعلی شد. کانت با طرح زمینه هایی برای نوعی از امکان برای علیت غایی در دو نقد اول و دوم، در نقد سوم خود جایگاه معینی برای نگرش غایت انگارانه در زیباشناسی و در قلمروی موجودات زنده آلی قائل می شود و علاوه بر آن، به مدد قوه حکم، حوزه ی عقل نظری و عملی را نیز به هم پیوند می دهد. این نوشتان در صدد تبیین این جایگاه و کارکرد دوگانه نقد سوم است.

اسناد مشابه

  • جایگاه نقد قوه حکم در فلسفه استعلایی کانت

    مقاله۲۰۰۵حکمت و فلسفهمحمدرضا حسینی بهشتی

    طرز نگرش غایت انگارانه که از زمان ارسطو به بعد بر اندیشة مغرب زمین سیطره یافت در دوران جدید از جانب بینش مکانیسنی به حاشیه رانده شد و شناخت علمی محدود به شناخت علیت فاعلی گردید، به‌گونه‌ای که واژة علت مترادف با علت فاعلی شد. کانت با طرح زمینه‌هایی برای نوعی از امکان برای علیت غای

  • نقش نقد قوة حکم در تبیین علّیت تجربی در ایدئالیسم استعلایی کانت

    نقش نقد قوة حکم در تبیین علّیت تجربی در ایدئالیسم استعلایی کانت را از دو منظر می‌توان مورد توجه قرار داد. یکی، از نظرِ تکمیل تبیین معنای علّیت تجربی در آنالوژی دوم و آنتینومی سوم از نقد عقل محض و دیگری، تبیین ارتباط میان قانون پیشینی علّیت تجربی با قوانین پسینی علّیت تجربی. کانت

  • تبیین جایگاه مفهوم زیبایی‌‌شناسی زندگی روزمره در «نقد قوه حکم» کانت

    مقاله۲۰۲۳پژوهش هنررسول یوسفی، نادر شایگان فر

    آرای کانت درخصوص امر زیبا در کتاب «نقد قوه حکم» آورده شده است. کانت در این کتاب به‌جای تمرکز مستقیم بر تجربه زیبایی‌‌شناختی، بر احکام زیبایی‌‌شناختی زیبایی تکیه کرده است. وی احکامی را که به آن‌‌ها می‌‌پردازد، گزاره‌‌هایی می‌‌داند که زیبایی را به چیزها نسبت می‌‌دهند و بحث خود را د

  • نقد قوه حکم و گذر از طبیعت به آزادی در فلسفه کانت

    مقالهشناخترضا ماحوزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

    کانت در فلسفه نقادی، ساحت طبیعت را از ساحت آزادی تفکیک کرده و بدین ترتیب، جدال دترمینیسم و اختیار را پایان داد. با این حال وی در نقد قوه حکم جدایی این دو ساحت را نقصی در نظام عقل محض تشخیص داده و تلاش کرده است به کمک قوه حکم تأملی این شکاف را پر کند. وی در اثر اخیر، با رویکردی ای

  • زیباشناسی گردشگری بر اساس نگرش کانت به طبیعت در نقد قوه حکم

    مقاله۲۰۲۱پژوهش های فلسفیفریده آفرین، بیتا عبدنیکفرجام

    هدف مقاله مطالعه نگرش کانت به طبیعت در نقد سوم بر اساسِ مولفه‌های گرایش گردشگری طبیعی است. قصد این است با روش توصیفی-تحلیلی، به این پرسش پاسخ‌دهیم: چگونه و براساس چه مولفه‌هایی می‌توان از نقد سوم کانت چارچوبی برای زیباشناسی گردشگری فراهم کرد؟. مطالعات پژوهش نشان می‌دهد برای ترتیب

  • چیستی تعبیر «فلسفه استعلایی» کانت و شمول آن

    مقاله۲۰۱۸پژوهش های معرفت شناختیجلال پیکانی، حبیب‌الله کاظم‌خانی، مسعود امید

    تعبیر «فلسفه استعلایی» یکی از مهمترین و پرمحتواترین تعابیری است که کانت در توصیف فلسفه خود به کار برده است. مقاله حاضر، با اتخاذ روشی توصیفی- تحلیلی کوشیده است این تعبیر را، فارغ از شهرت و فراگیری آن، مورد بررسی و تحلیل قرار دهد و بدین طریق مضمون و محتوا و نیز دامنه شمول آن را مش