تأثیر الگوی کاشت و تقسیط کود نیتروژن بر صفات کیفی و عملکرد دانه برنج (oryza sativa l.) رقم کوهسار در کشت مجدد
چکیده
بهمنظور بررسی اثرات الگوی کاشت و تقسیط کود نیتروژن بر صفات کیفی و عملکرد دانه برنج رقم کوهسار در کشت مجدد، آزمایشی بهصورت کرتهای خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1392 در شهرستان آمل انجام شد. الگوی کاشت در سه سطح (d1: 25×25، d2: 20×20 و d3: 10×30 سانتی متر) به عنوان عامل اصلی و زمان تقسیط نیتروژن در پنج سطح (t1: 100 درصد کود پایه، t2: 50 درصد کود پایه + 50 درصد مرحله پنجهزنی، t3: 50 درصد کود پایه + 50 درصد مرحله ظهور آغازی خوشه، t4: 33/33 درصد کود پایه + 33/33 درصد مرحله پنجهزنی + 33/33 درصد مرحله ظهور آغازی خوشه و t5: 33/33 درصد کود پایه + 33/33 درصد مرحله پنجهزنی + 33/33 درصد مرحله خوشهدهی کامل) به عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که با کاهش تراکم کاشت (25×25 سانتیمتر) و افزایش تقسیط نیتروژن، صفات کیفی روند افزایشی داشتند ولی، عملکرد دانه با افزایش تراکم کاشت (10×30 سانتیمتر) حدود 8/13 درصد افزایش یافت. تحت اثر متقابل دو عامل، بیشترین طول دانه قبل از پخت در تیمار d1t4 مشاهده شد. بیشترین عملکرد دانه با میانگین 3874 کیلوگرم در هکتار در تیمار تقسیط t5 بهدست آمد. با توجه به نتایج این آزمایش، بهنظر میرسد که الگوی کاشت 25×25 سانتیمتر و تقسیط نیتروژن در مراحل رویشی و زایشی، باعث بهبود عملکرد کیفی و از طرفی کاربرد الگوی کاشت 10×30 سانتیمتر و تقسیطهای t3، t4 و t5 منجر به افزایش عملکرد کمی برنج رقم کوهسار در کشت مجدد می شود.