بررسی اثرات تورمی و توزیعی مالیات بر ارزش افزوده بر بخش های مختلف اقتصاد ایران
چکیده
چکیده مقاله حاضر به بررسی آثار تورمی و آثار توزیعی اجرای مالیات بر ارزش افزوده بر بخشهای مختلف اقتصادی در ایران میپردازد. نتایج حاصل از بررسیها نشان می دهد که از 29 گروه اصلی محصولات (91 گروه محصول فرعی)، 15 گروه در نتیجه مالیات بر ارزش افزوده از افزایش قیمت بیشتری برخوردارند و 14 گروه دارای آثار تنازلی می باشند و افزایش قیمت آنها کمتر از نرخ مالیات می باشند. بر اساس نتایج میانگین وزنی که بیانگر متوسط آثار تورمی مالیات بر ارزش افزوده در کل اقتصاد است، در صورت اعمال مالیات بر ارزش افزوده بدون معاف کردن هیچ یک از بخش ها، پیش بینی می شود با ساختار مفروض در اقتصاد کشور حدود 4/7 درصد تورم داشته باشیم و در صورت اعمال مالیات بر ارزش افزوده پس از معاف کردن بخش های تورم زا در حدود 4/3 درصد تورم خواهیم داشت و ضریب جینی قبل از اعمال مالیات بر ارزش افزوده، از سایر ضریب جینیها کمتر میباشد، لیکن تفاوت بین این ضرایب بسیار ناچیز است به طوری که تفاوت ضرایب جینی پس از اعمال مالیات بر ارزش افزوده از 0017/0 تا 0052/0 تغییر میکند، در واقع میتوان گفت جانشینی مالیات بر ارزش افزوده با مالیاتهای غیر مستقیم، اثر تنازلی ایجاد میکند، اما این اثر بسیار ناچیز است و با اعمال معافیتها و نرخهای چندگانه میتوان آن را کاهش داد.