عوامل خطر مرتبط با دلیریوم متعاقب عمل جراحی قلب

مجتبی راد، m. rad sabzevar university of medical sciencesعلوم پزشکی سبزوار نورالدین محمدی، n. mohammadi tehran university of medical sciencesعلوم پزشکی تهران مهناز سیدالشهدایی، m. seyedoshohadaee tehran university of medical sciencesعلوم پزشکی تهران حمید حقانی، h. haghani tehran university of medical sciencesعلوم پزشکی تهران سمانه عصارزاده، s. assarzadeh sabzevar university of medical sciencesعلوم پزشکی سبزوار

چکیده

مقدمه: دلیریوم سندرومی است که با اختلال هوشیاری و تغییر در شناخت مشخص می شود که درصد بالایی از بیماران پس از عمل جراحی از آن رنج می برند. این مطالعه با هدف تعیین عوامل خطر مرتبط با دلیریوم متعاقب عمل جراحی قلب باز انجام گرفت. مواد و روش ها: پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی-مقطعی بود که در سال 1388 در بیمارستان های شهید رجایی و محب انجام شد. تعداد شرکت کنندگان در این مطالعه 370 نفر بودند. در این پژوهش کلیه بیماران بستری در بخش مراقبت ویژه متعاقب عمل جراحی قلب باز مورد مطالعه قرار گرفتند. عوامل خطر مورد بررسی شامل اطلاعات دموگرافیک (سن- جنس -میزان تحصیلات-سطح درآمد)، دیابت، بیماری روانی، فیبریلاسیون دهلیزی، میزان هماتوکریت، مصرف سیگار و مواد مخدر، پرفشاری خون، سابقه سکته ی مغزی و عمل جراحی مجدد، کسر تخلیه ای بطن چپ، استفاده یا عدم استفاده از پمپ قلبی-ریوی در حین عمل جراحی و سابقه ی مصرف داروهای خواب آور بود. روش جمع آوری داده ها به صورت در دسترس و غیر تصادفی بود. پژوهشگر بیماران را پس از انجام عمل جراحی و جداسازی از دستگاه تهویه مکانیکی و خروج لوله تراشه، با استفاده از مقیاس غربالگری مشاهده ای دلیریوم (doss) تا ترخیص آنان از بخش مراقبت ویژه و انتقال به بخش جراحی ارزیابی کرد. برای آنالیز یافته ها از نرم افزار spss نسخه 5/11 و آزمون های آماری کای دو و تست دقیق فیشر استفاده شد. یافته ها: در این مطالعه میزان بروز دلیریوم 23 درصد به دست آمد. از بین متغیرهای مورد بررسی در این مطالعه سطح درآمد، بیماری روانی، فیبریلاسیون دهلیزی و میزان هماتوکریت با دلیریوم از نظر آماری معنی دار شدند. بحث و نتیجه گیری: با توجه به بروز دلیریوم بعد از جراحی، شناسایی و غربالگری دلیریوم بعد از عمل جراحی قلب باز از اهمیت بالایی برخوردار می باشد. همچنین با نگاه به مشخصات فردی و عوامل مرتبط با بروز دلیریوم شناسایی شده در این مطالعه، لازم است تا با توجه به وضعیت اقتصادی بیماران و بیماری های زمینه ای آنان و با اصلاح عوامل خونی بروز دلیریوم بعد از عمل جراحی را کاهش داد.