ماده ی ۶۸ قانون برنامه ی پنجم توسعه و نقش مرکز آمار ایران در عملیاتی کردن آن
چکیده
مسئولان و برنامه ریزان، وظیفه ی تهیه ی برنامه های بلندمدت و میان مدت و کوتاه مدت را در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی دارند. از آن جا که هدف اصلی در برنامه ریزی، طراحی و اجرای برنامه های توسعه است، پیش بینی تحولات اقتصادی و اجتماعی در آینده، شرط لازم برای برنامه ریزی و تدوین برنامه های توسعه است. پیش بینی آینده ی اقتصاد، بر اساس الگوهای حاصل از اظهار نظرهای شخصی امکان پذیر نیست. در کشورهای توسعه یافته، از الگوهای کمّی برای تحلیل وضعیت موجود و تدوین وضعیت مطلوب استفاده می شود. تحلیل وضعیت موجود، نیاز به داده های آماری شاخص های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی دارد و بدون این داده ها امکان برنامه ریزی صحیح اقتصادی وجود نخواهد داشت. از این رو تحت این شرایط، نقش مرکز آمار ایران به عنوان مرجع رسمی تولید و گردآوری داده های آماری و پردازش اطلاعات، حائز اهمیت است. از سوی دیگر با توجه به اعلام نیازهای آماری روزافزون کاربران رده های مدیریتی و نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی، مشخص شد این نیازها غالباً در حوزه های دوازده گانه ی مندرج در ماده ی ۶۸ قانون برنامه ی پنجم توسعه ی جمهوری اسلامی ایران است. از این رو از سال ۱۳۸۹ دفتر محاسبه ی شاخص برنامه ها و سیاست های کلان در نمودار سازمانی مرکز آمار ایران قرار گرفت و دریافت شناسنامه ی شاخص های هر حوزه با الگوی ارائه شده از سوی مرکز آمار ایران و تهیه ی آمار و اطلاعات مورد نیاز برای محاسبه ی شاخص های مندرج در ماده ی ۶۸ در دستور کار این دفتر قرار گرفت. به همین منظور تا کنون جلسه های متعدد مدیریتی و کارشناسی با حضور همکاران این دفتر و مدیران و کارشناسان دستگاه های اجرایی برگزار شده است و طی آن شناسنامه ی شاخص های هر حوزه تکمیل و ارسال شده و پس از بحث و بررسی های مکرر به تصویب شورای عالی آمار رسیده است. همچنین نشریه ای حاوی شاخص های حوزه های دوازده گانه ی ماده ی ۶۸ قانون برنامه ی پنجم توسعه ی جمهوری اسلامی ایران به همراه شناسنامه ی این شاخص ها در این دفتر منتشر خواهد شد. شایان ذکر است تولید و انتشار آمار و اطلاعات مذکور با همکاری دستگاه های اجرایی متولی و در این دفتر انجام خواهد شد و راهکار اجرایی آن و نحوه ی همکاری و تعامل دستگاه های اجرایی با مرکز آمار ایران در متن ماده ی ۶۸ مطرح شده است.