آنالیز ریز رخساره ای، شواهد ژئوشیمیایی و پتروگرافی برای تشخیص کانی شناسی اولیه کربنات های سازند دالان در میدان گازی پارس جنوبی
چکیده
سازند دالان با سن پرمین پسین در ناحیۀ زاگرس چین خورده و خلیج فارس دارای منابع عظیم گازی است به طوری که این سازند به همراه سازند کنگان به سن تریاس در حوضۀ رسوبی خلیج فارس، حدود 50 درصد از ذخایر گازی را دارند. بر مبنای پژوهش های پتروگرافی سازند دالان در چاه شمارۀ x در میدان گازی پارس جنوبی دارای 370 متر ضخامت با لیتولوژی غالب دولومیت، آهک دولومیتی و آهک به همراه میان لایههای انیدریتی است. شناسایی ترکیب کانیشناسی اولیه این کربناتها به دلیل تأثیر فرآیندهای دیاژنتیکی براساس بررسیهای پتروگرافی امری دشوار است، زیرا به مرور زمان آراگونیت و کلسیت دارای منیزیم زیاد به کلسیت کم منیزیم تبدیل شده و باعث تغییر بافت و ترکیب اولیه سنگ میشوند. در نتیجه باید از بررسی های عنصری به عنوان مکمل پژوهش های پتروگرافی یاری جست. مقادیر عناصر اصلی و فرعی در کربناتها به ترکیب کانیشناسی آن ها وابسته است و ترکیب کانیشناسی نیز به نوبۀ خود تحت تأثیر فرآیندهای دیاژنزی تغییر مییابد. بررسی عناصر اصلی (ca, mg) و فرعی (mn, fe, na, sr) و مقایسه آن ها با نتایجی که محققان مختلف برای ترکیب کانیشناسی آراگونیتی ارائه کرده اند، و براساس شواهد پتروگرافی نظیر تخلخل قالبی ااییدی، فراوانی زیاد دوکفه ای ها، دولومیتی شدن انتخابی، اسپالد اایید، سیمان فیبری هم ضخامت دریایی بیان گر ترکیب اولیۀ آراگونیتی در سازند بررسی شده است. براساس پژوهش های پتروگرافی و شناسایی ریزرخسارهها، تعداد 18 ریزرخساره برای سازند دالان شناسایی شده است. با توجه به ریزرخسارههای شناسایی شده، این توالی کربناته روی یک پلاتفرم کربناته از نوع رمپ هموکلینال نهشته شده است.