توزیع و منشاء کانی های رسی در مواد آهکی، گچی، شور و رسوبات حاشیه دریاچه بختگان، جنوب ایران

h. abbaslou، department of soil science, college of agriculture, shiraz university, shiraz, i.r. iran a. abtahi، department of soil science, college of agriculture, shiraz university, shiraz, i.r. iran

چکیده

در این تحقیق پیدایش و کانی شناسی نمونه های سنگ و خاک در یک مقطع عرضی از مواد آهکی، گچی، شور و رسوبات حاشیه دریاچه بختگان در جنوب ایران بررسی شد. اهداف اصلی مطالعه تعیین حضورکانی های رسی، فاکتورهای کنترل کننده، الگوی توزیع و فراوانی نسبی آنها در مواد مادری و خاک ها ی منطقه می باشند. مواد مادری خاکها در کل منطقه آهکی می باشند. با این وجود، خاک های گچی و شور در نزدیک دریاچه بختگان با میزان بالایی از رسوبات تبخیری و سطح آب زیرزمینی شور و قلیا رخ می دهند. آنالیزهای تفرق اشعه ایکس، میکروسکوپ الکترونی و میکروسکوپ الکترونی روبشی کلرایت، ایلایت، اسمکتیت و کانی های مخلوط را به عنوان کانی های رسی غالب، در نمونه های خاک و سنگ نشان دادند. حضور کلرایت و ایلایت موروثی و وابسته به سنگ مادر می باشند. کانی های حدواسط اسمکتیت ـ کلرایت یا اسمکتیت ـ ایلایت در جزء رس خاک هایی که در دشت ها و شیب های کم قرار گرفته اند، به علت هوادیدگی بیشتر و انتقال از شیب های بالا به شیب پایین مشاهده می شوند. مطالعات پالیگورسکایت به فرم های موروثی، تبدیل یافته و نو تشکیل در همه خاک ها نشان داد. این مطالعه نشان داده است که خاک های خشک در جنوب ایران بوسیله رسوبات پالئوـ تتیس تحت تاثیر قرار گرفته و بعضی کانی ها از هوادیدگی این رسوبات نشات گرفته اند