جداسازی و بیماری زایی قارچ های مرتبط با پوسیدگی ریشه و طوقۀ درختان گردو در شهرستان کرمانشاه
چکیده
طی بازدیدهایی که از باغ های گردو در شهرستان کرمانشاه به عمل آمد، از ریشه و طوقه و خاک همراه ریشه و طوقۀ درختان گردو که علائم زوال، پوسیدگی طوقه و ریشۀ مشکوک به آلودگی pythium وphytophthora داشتند نمونه هایی جمع آوری شد. نمونه ها در آزمایشگاه روی محیط های کشت عمومی و نیمه انتخابی کشت شد. بر اساس خصوصیات مرفولوژیک، اندام های جنسی و غیرجنسی و میزان رشد کلنی قارچ در دماهای مختلف و تطابق با منابع معتبر، سیزده جدایه متعلق به سه گونۀ phytophthora cactorum و p. citricola و گونۀ pythium sp.شناسایی و تشخیص داده شد. خصوصیات جدایه پیتیوم با هیچ یک از گونه های شناخته شدۀ pythium در منابع معتبر مطابقت نداشت. دو جدایۀ pythium sp. (1) و pythium sp. (2) به ترتیب از بافت ریشۀ آلوده درخت گردو و خاک آلوده جداسازی گردید. آزمون بیماری زایی جدایۀ پیتیوم به همراه دو گونۀ phytophthora بر روی شاخه های بریدۀ گردو در شرایط آزمایشگاه و همچنین دانهال های گردو در گلخانه انجام گرفت. بر اساس نتایج آزمایشگاهی گونۀ phytophthora cactorum بیشترین میزان توسعۀ بیماری را روی شاخه های بریدۀ گردو به خود اختصاص داد و با گونۀ pythium sp.(1) در یک گروه آماری قرار گرفت. گونۀphytophthora citricola وpythium sp.(2) در گروه بعدی آماری قرار گرفتند. در آزمایش گلخانه ای گونۀ p. citricolaو p. cactorum به ترتیب بعد از هشت و دوازده روز منجر به مرگ کامل دانهال های گردو شدند. جدایه هایpythium sp. بعد از گذشت چهارده روز باعث خشکیدگی ساقه و برگ ها و مرگ دانهال ها شدند.