بررسی فون حشرات گال زای گونه های مختلف درختان بید و محاسبه شاخص های شباهت بین مناطق مختلف در استان آذربایجان غربی
چکیده
تشکیل گال یکی از شکلهای مختلف خسارت حشرات و کنه ها در گیاهان است.بررسی آفات گال زای درختان بید در قالب اجرای طرح تحقیقاتی جمع آوری و شناسایی فون آفات بید و دشمنان طبیعی آن ها در استان آذربایجان غربی طی سال های 1393-1389 انجام شد. از اواخر اردیبهشت تا مهرماه هرسال نمونه برداری هر 15 روز یک بار از گونه های بید در هر یک از مناطق موردبررسی انجام شد. برای این منظور پایه هایی از هر یک از گونه های بید انتخاب و 4 شاخه از هر درخت در چهار جهت اصلی جغرافیایی بررسی و گال های حشرات گالزا به تفکیک شمارش شدند. محاسبات آماری با استفاده از نرم افزار آماری spss (نسخه 19) انجام شد. همچنین مقاومت و حساسیت گونه های مختلف بید به دو گونه از آفات مهم گالزا در ایستگاه ساعتلو شامل زنبور گال زای بید و پشه گال زای بید تعیین شد. نتایج نشان داد که گونه های مختلف بید در منطقه موردحمله ی 10 گونۀ حشره گال زا قرار می گیرند. همچنین نتایج حاصل از بررسی مقاومت گونه های مختلف بید نشان داد که گونۀ salix excelsa s.g. gmel و s. triandra linnaeus به ترتیب دارای بیشترین حساسیت به زنبور گالزای بید pontaniavesicatorbremi-wolf و پشه گالزای rabdophaga heterobia loew. بودند. بیشترین مقدار شاخص شباهت در گونه های گالزای مرتبط با این درختان در دو منطقه دره خان (ارومیه- دره قاسملو) و اطراف سلماس برآورد شد.