کاربرد مدل بارش- رواناب پیوسته hms-sma برای برآورد رواناب فراوانی خشک سالی ها و سیلابهای حوزه نکا تحت سناریوی اقلیمی a۲ مدل hadcm۳
چکیده
ارزیابی پدیده تغییر اقلیم و پیامدهای احتمالی آن بر فرایندهای هیدرولوژیکی حوزه، کمک شایانی به تصمیمگیران و مدیران منابع آب خواهد کرد. یکی از ابزارهای پُرکاربرد و مورد استفاده برای ارزیابی این پدیده، استفاده از شبیهسازی فرایندهای هیدرولوژیکی با مدل بارش- رواناب است. هدف از این پژوهش بررسی اثر تغییر اقلیم بر رواناب و پیشامدهای خشک سالی و سیلاب حوزه نکارود در دوره 2069-2040 است. در این پژوهش از مدل نیمه توزیعی sma در ارزیابی اثر تغییر اقلیم بر هیدرولوژی حوزه نکارود استفاده شد. در این راستا نخست پارامترهای مدل پیوسته نیمهتوزیعی sma برای دوره پایه (2010-1981) مورد واسنجی و اعتبارسنجی قرار گرفت، سپس برای ارزیابی اثرات تغییر اقلیم و گرمایش جهانی بر هیدرولوژی حوزه در دوره 2069-2040 میلادی، دادههای مدل اقلیمی hadcm3-ar4 تحت سناریوی انتشار a2 از مجموع سناریوی sres برای منطقه ریزمقیاس شد. در ادامه دادههای ریزمقیاس شده به مدل sma معرفی شده و تغییرات رواناب در دورههای آینده مورد ارزیابی قرار گرفت. مقایسه پارامترهای اقلیمی شبیه سازی شده توسط این مدل اقلیمی در دوره 2069-2040 نشان میدهد که دمای منطقه در ماههای مختلف بین 41/1 تا 47/3 درجه سانتیگراد نسبت به دوره پایه گرمتر میشود. بارش برای ماههای سرد تا 23 درصد افزایش، اما در ماههای گرم تا 25 درصد کاهش مییابد. هم چنین نتایج فراوانی خشک سالی و سیلاب نشان داد که میزان دبی حداقل هفت روزه برای دوره بازگشت 200 ساله در دوره آینده 2069-2040 نسبت به دوره 2010-1981 میتواند نزدیک به هفت درصد کاهش داشته باشد.