بررسی اثرات دزهای بالای عصاره ی هیدروالکلی سیاه دانه بر روی حرکت و آپوپتوز اسپرم در مردان نورموزواسپرم

ناهید صادق نژاد، دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم تشریح، دانشکده ی پزشکی و کمیته ی تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران غلامرضا دشتی، دانشیار، گروه علوم تشریح، دانشکده ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران بهزاد ذوالفقاری، دانشیار، گروه فارموکوگنوزی، دانشکده ی داروسازی وعلوم دارویی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران شکوفه بقازاده، آزمایشگاه آندرولوژی، بیمارستان شهید بهشتی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران فرهاد گلشن ایرانپور، استادیار، گروه علوم تشریح، دانشکده ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

مقدمه: مطالعات گذشته، حاکی از آن هستند که دزهای بالای تیموکینون، قادر به متوقف نمودن حرکت اسپرم ها در محیط کشت است. هدف از این مطالعه بررسی تأثیر عصاره ی سیاه دانه و تیموکینون بر روی حرکت و آپوپتوز اسپرم در مردان نورموزواسپرم بود. روش ها: برای هر کدام از غلظت های سیاه دانه )5 و 10 میلی گرم بر میلی لیتر) 10 نمونه ی شسته شده ی مایع منی مورد استفاده قرار گرفت. دو حجم 5/0 میلی لیتری از هر نمونه با یا بدون دز مورد نظر به عنوان نمونه ی مورد و شاهد انکوبه شدند. حرکت کلی اسپرم ها، بعد از یک ساعت تعیین گردید. به علاوه، آپوپتوز اسپرم ها به دنبال دریافت دز 10 میلی گرم بر میلی لیتر با روش رنگ آمیزی annexin-propidium iodide و به دنبال آن بررسی با روش فلوسایتومتری انجام پذیرفت. یافته ها: هر دو دز عصاره ی سیاه دانه، به طور قابل توجهی سبب کاهش درصد کل حرکت، درصد اسپرم ها با حرکت پیش رونده ی سریع و کند و حرکت غیر پیش رونده می گردند. بعد از استفاده از عصاره ی سیاه دانه، درصد اسپرم های زنده، آپوپتوتیک و نکروتیک تغییر قابل ملاحظه ای نشان ندادند. نتیجه گیری: دزهای 5 و 10 میلی گرم بر میلی لیتر عصاره ی سیاه دانه، به طور قابل ملاحظه ای درصد اسپرم های متحرک را در محیط کشت کاهش می دهند. به همین ترتیب، عصاره ی سیاه دانه با دز 10 میلی گرم بر میلی لیتر، درصد اسپرم های زنده را در محیط کشت تغییر نمی دهد.