بررسی تأثیر تزریق لیدوکایین بر درد بعد از تانسیلکتومی در اطفال: یک کارآزمایی بالینی سه سو کور

اکبر پیرزاده، دانشیار، گروه گوش و حلق و بینی، دانشکده ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران محمد علیمحمدی، مربی، گروه پرستاری، دانشکده ی پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران سوره علاف اکبری، استادیار، گروه گوش و حلق و بینی، دانشکده ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران خاطره عیسی زاده فر، متخصص پزشکی اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران مسعود انتظاری اصل، دانشیار، گروه بیهوشی، دانشکده ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران

چکیده

مقدمه: تانسیلکتومی از شایع ترین اعمال جراحی کودکان است که دارای عوارضی مانند درد، خونریزی، لارنگواسپاسم و تهوع و استفراغ بعد از عمل می باشد. کنترل درد بعد از عمل به دلیل کاهش رنج و بی قراری در کودکان تانسیلکتومی شده از اهمیت خاصی برخوردار است. در مطالعات مختلف استفاده از روش های متعددی برای پیشگیری و درمان بی دردی پس از عمل جراحی تانسیلکتومی مورد استفاده قرار گرفته است. مطالعه ی حاضر با هدف بررسی تأثیر تزریق peritonsillar لیدوکایین قبل از عمل جراحی بر کاهش درد پس از عمل جراحی انجام شد. روش ها: این کارآزمایی بالینی سه سوکور بر روی 60 بیمار 12-3 ساله که کاندید تانسیلکتومی در بیمارستان امام خمینی شهر اردبیل بودند، انجام شد. کودکان به طور تصادفی به دو گروه لیدوکایین و دارونما تخصیص داده شدند. القای بیهوشی برای تمامی بیماران به صورت یکسان انجام گردید. در گروه اول، یک میلی گرم بر کیلوگرم لیدوکایین (با حجم 2 سی سی) و در گروه دوم 2 سی سی نرمال سالین به صورت peritonsillar و در بستر لوزه ها و اطراف آن ها تزریق شد. علایم حیاتی بیماران قبل از القای بیهوشی، حین جراحی و در اتاق ریکاوری ثبت گردید. برای ارزیابی درد بعد از جراحی از ابزار خود گزارش دهی شدت درد oucher و میزان cheops و جهت بررسی وضعیت آرام بخش از نمره دهی wilson sedation scale استفاده شد. عوارض جانبی بعد از عمل مانند تهوع و استفراغ، خونریزی، تنگی نفس، آپنه و لارنگواسپاسم نیز ثبت گردید. از آزمون های آماری 2 χ، student-t و repeated measures anova برای آنالیز داده ها استفاده گردید. یافته ها: نمره ی درد در گروه لیدوکایین در دقایق 5، 15، 30، 60، 120 و 240 بعد از عمل نسبت به گروه دارونما پایین تر بود، ولی این تفاوت فقط در دقیقه ی 240 معنی دار بود (03/0 = p). همچنین میزان آرام بخشی در دقایق 15 و 30 در گروه دارونما بیشتر از گروه لیدوکایین بود، ولی این اختلاف در هیچ کدام از مراحل معنی دار نبود. تفاوت معنی داری در بروز خونریزی مجدد، نیاز به اکسیژن، تنگی نفس، آپنه، زمان ترخیص از ریکاوری و نیاز به داروی مسکن در صبح روز بعد از جراحی بین دو گروه وجود نداشت. نتیجه گیری: تزریق peritonsillar لیدوکایین قبل از عمل جراحی تانسیلکتومی در کاهش درد بعد از عمل جراحی در کودکان اثرات مفیدی داشت. همچنین هیچ گونه عارضه ی جانبی عمده ای در دوره ی ریکاوری و تا 24 ساعت بعد از عمل جراحی در این بیماران ایجاد نشد. بنابراین تزریق peritonsillar لیدوکایین قبل از عمل جراحی تانسیلکتومی می تواند به عنوان یک روش مطمئن در کاهش درد بعد از عمل این بیماران مورد استفاده قرار گیرد.