بررسی اپیدمیولوژیک بیماری سل و تعیین عوامل موثر بر آن در استان همدان طی سال های ۱۳۸۶-۱۳۹۲

رویا نجفی وثوق، roya najafi vosogh student of biostatistics, students research center, school of public health, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranدانشجوی کارشناس ارشد آمارزیستی، مرکز پژوهش دانشجویان، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران قدرت‎اله روشنایی، ghodratollah roshanaei assistant professor of biostatistics, department of biostatistics and epidemiology, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranاستادیار آمار زیستی، مرکز تحقیقات مدلسازی بیماری های غیرواگیر، دانشکده بهداشت، گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران سلمان خزایی، salman khazaei msc of epidemiology, department of epidemiology & biostatistics, school of public health, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranکارشناس ارشد اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران ملیحه صفری، maliheh safari msc of biostatistics, school of public health, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranکارشناس ارشد آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران علی ظهیری، ali zahiri bsc of public health, center for disease control & prevention, deputy of health services, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranکارشناس بیماری‏های معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران جلال بطحایی، jalal bothaei msc of biostatistics, school of public health, hamadan university of medical sciences, hamadan, iranکارشناس ارشد آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران

چکیده

مقدمه: بیماری سل شایع ترین علت مرگ ناشی از بیماری های عفونی در جهان است و از نظر بار جهانی بیماری، در رتبه دهم قرار دارد. با توجه به افزایش شیوع مجدد این بیماری و عدم کاهش بروز سل ریوی اسمیر مثبت در استان همدان، مطالعه حاضر به منظور بررسی اپیدمیولوژیک بیماری سل و شناسایی عوامل مرتبط با نوع سل در استان همدان انجام شد. روش کار: در این مطالعه، پرونده 842 بیمار مبتلا به سل طی سال های 1386 تا 1392 مراجعه کننده به مرکز بهداشت استان همدان مورد بررسی قرار گرفت. اطلاعات بیماران شامل سن، جنسیت، محل سکونت و وضعیت بیمار جمع‎آوری شد. تحلیل داده‎ها با روش آزمون کای دو و با نرم‎افزار 22 spss صورت گرفت. یافته ها: میانگین سن بیماران 21/75±54/01 سال بود. 425 (50/4 درصد) نفر از بیماران زن بودند. 2/1 درصد بیماران مبتلا به ویروس hiv، 579 (68/7 درصد) نفر مبتلا به سل ریوی، و 412 (71/1 درصد) نفر اسمیر مثبت بودند. بین جنسیت و نوع سل رابطه آماری معنی‎داری وجود نداشت (0/81=p). بین محل سکونت و نوع سل رابطه معنی دار بود (0/005>p). همچنین ارتباط سن و نوع سل نیز معنی دار بود (0/01>p). نتیجه گیری: در مطالعه حاضر بیشترین درصد مبتلایان به سل در گروه سنی بالای 70 سال قرار دارند. بنابراین توصیه می شود بیماریابی دقیق تری در این گروه سنی انجام شده تا خطر بروز بیماری کاهش یابد. همچنین با توجه به بالا بودن درصد ابتلای همزمان بیماری سل و hiv بیماریابی، آموزش و اقدامات پیشگیرانه جهت کنترل بیماری سل توصیه می شود.