تأثیر کاربرد سطوح مختلف ورمی کمپوست و کود شیمیایی بر برخی ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک و عملکرد گندم (triticum aestivum l.) در تناوب با چغندرقند
چکیده
برای بررسی تأثیر ورمیکمپوست و کود شیمیایی بر ویژگی های فیزیکوشیمیایی خاک و عملکرد گندم رقم بهار، آزمایشی به صورت طرح بلوک های کامل تصادفی با 11 تیمار و 4 تکرار در سال زراعی 1393 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی ماهیدشت اجرا شد. تیمارها عبارت بودند از مصرف 50 درصد کود شیمیایی npk (t1)، مصرف 50 درصد npk به علاوه 3 تن در هکتار ورمی کمپوست (t2)، مصرف 50 درصد npk به علاوه 5 تن در هکتار ورمی کمپوست (t3)، مصرف 50 درصد npk به علاوه 7 تن در هکتار ورمی کمپوست (t4)، مصرف 100 درصد npk (t5)، مصرف 3 تن ورمیکمپوست (t6)، مصرف 5 تن ورمیکمپوست (t7)، مصرف 7 تن ورمی کمپوست (t8)، مصرف 3 تن ورمی کمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کود شیمیایی موجود در 3 تن ورمیکمپوست (t9)، مصرف 5 تن ورمیکمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کود شیمیایی موجود در 5 تن ورمی کمپوست (t10) و مصرف 7 تن ورمیکمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کودشیمیایی موجود در 7 تن ورمی کمپوست (t11). کمترین میزان ph (70/7) با مصرف 7 تن ورمی کمپوست حاصل شد که نسبت به تیمارهای شیمیایی 39/5 درصد کاهش یافت. همچنین کمترین میزان جرم مخصوص ظاهری (27/1 گرم بر سانتی متر مکعب)، بیشترین درصد کربن آلی (84/1) و تخلخل کل (17/57 درصد) به تیمار 7 تن ورمی کمپوست تعلق داشت. نیتروژن کل خاک با کاربرد 7 تن ورمی کمپوست نسبت به تیمارهای 50 و 100 درصد کود شیمیایی به ترتیب 45/80 و 52/72 درصد افزایش یافت. نتایج نشان داد که کاربرد 7 تن ورمی کمپوست (t8) و بعد از آن مصرف 7 تن ورمی کمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کودشیمیایی موجود در 7 تن ورمی کمپوست (t11) و مصرف 50 درصد npk به علاوه 7 تن در هکتار ورمی کمپوست (t4) بر ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک مؤثرتر از سایر تیمارها به ویژه تیمارهای شیمیایی بود. همچنین بالاترین عملکرد دانه گندم با کاربرد تیمار 11 (7 تن ورمی کمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کودشیمیایی موجود در 7 تن ورمی کمپوست) و بعد از آن با تیمار 10 (مصرف 5 تن ورمی کمپوست به علاوه نیاز کودی محصول منهای مقدار معادل کود شیمیایی موجود در 5 تن ورمی کمپوست) حاصل شد.