تعیین و مقایسه ترکیب شیمیایی، تجزیه پذیری و فراسنجه های تولید گاز دانه ارقام جو تجاری و بومی
چکیده
برای بررسی ترکیبات شیمیایی، فراسنجه های تجزیه پذیری و مولفه های تولید گاز دانه جو از چهار رقم اصلاح نژاد شده شامل خرم، ماهور، یوسف و صحرا و یک رقم بومی استفاده شد. مولفه های تولید گاز با استفاده از روش تولید گاز و فراسنجه های تجزیه پذیری ماده خشک با استفاده از روش کیسه های نایلونی تعیین شد. مولفه های تولید گاز با چهار تکرار در زمان های 2 تا 96 ساعت پس از انکوباسیون و فراسنجه های تجزیه پذیری با چهار تکرار در شکمبه هر گوسفند فیستول گذاری انجام شد. بین ارقام جو اصلاح شده و بومی از نظر ماده خشک، پروتئین خام و چربی خام اختلاف معنی دار وجود داشت (05/0>p). در بین ارقام جو اصلاح شده نیز از نظر پروتئین و چربی خام اختلاف معنی دار مشاهده شد (05/0>p). بین ارقام جو بجز رقم اصلاح شده یوسف، از نظر پتانسیل تولید گاز اختلاف معنی دار وجود نداشت. بیشترین و کمترین مقدار پتانسیل تولید گاز به ترتیب مربوط به رقم بومی و رقم یوسف بود (1/300 و 7/281 میلی لیتر در گرم ماده خشک ). در مقایسه با ارقام اصلاح شده، رقم بومی بالاترین انرژی قابل متابولیسم (71/8 مگاژول در کیلوگرم)، انرژی خالص شیردهی (24/5 مگاژول در کیلوگرم)، قابلیت هضم ماده آلی (67/57 درصد) و اسیدهای چرب کوتاه زنجیر (07/1 میلی مول) را داشت. مقایسه فراسنجه های تجزیه پذیری نشان داد که بالاترین و پایین ترین مقدار پتانسیل تجزیه پذیری به ترتیب مربوط به رقم یوسف (86/88 درصد در ساعت) و بومی ( 44/81 درصد در ساعت) بود . نتایج نشان داد که از لحاظ ترکیب شیمیایی و برخی فراسنجه های تجزیه پذیری تفاوتی بین ارقام مختلف دانه جو مورد مطالعه وجود دارد.