مقاله

بررسی فردگرایی روش شناختی و چالش های آن در علوم اجتماعی

چکیده

چکیده هدف این مقاله بررسی دیدگاه فردگرایی روش شناختی درباره ی شیوه ی تبیین پدیده های اجتماعی است. این دیدگاه پدیده های اجتماعی را برحسب کنش های افراد، تبیین می کند. نهادهای اجتماعی به افراد و تمایلات آنها تقلیل داده می شود. گرایش به روان شناسی گرایی در این دیدگاه مهم است. با این حال، در فردگرایی روش شناختی دو تفسیر حداکثری و حداقلی وجود دارد که رویکرد دوم تا حدودی نظر مساعد بسیاری از اندیشمندان اجتماعی را به سوی خود جلب نموده است. یکی از نظریه هایی که در چارچوب فردگرایی روش شناختی قرار می گیرد، نظریه ی انتخاب عقلانی است. در این نظریه، جامعه مجموعه ای از افراد تلقی می شود که براساس کنش عقلانی رفتار می کنند. فردگرایی روش شناختی همواره با چالش هایی روبه رو بوده است؛ از جمله این که آیا تبیین ها باید برحسب افراد صورت گیرد یا برحسب افراد به اضافه ی روابطی که میان آنها وجود دارد؟ افزون بر آن، این اصطلاح دارای معنای پذیرفته شده یکسانی نیست و فاقد هرگونه موضع گیری سیاسی است. * نویسنده ی مسؤول: 09173133705 email: iman@shirazu.ac.ir

اسناد مشابه

  • روش های تحقیق تلفیقی، جنبش سوم روش شناختی در علوم اجتماعی

    مقالهمطالعات اجتماعی ایرانمحسن نیازی، دانشیار دانشگاه کاشان

    شیوه های تحقیق تلفیقی را جنبش سوم روش شناختی نامیده اند. این بدان معناست که اکنون برای ارتقای روش شناختی تحقیق، که با رویکردهای کمی و سپس کیفی آغاز شده است، لازم است رویکردهای تحقیق تلفیقی در تحقیقات اجتماعی دنبال شوند. رویکردهای عمده در تحقیقات انسانی- اجتماعی در طی جنبش های متع

  • چرخش های روش شناختی در علوم انسانی و اجتماعی

    مقاله۲۰۰۹روش شناسی علوم انسانیمحمد امین قانعی راد، وحید طلوعی

    چکیده امروزه چرخش های روش شناختی در علوم اجتماعی و انسانی به پدیده ای تبدیل شده است که به صورتی پرشمار، در آثار صاحبان رأی در این حوزه، به آنها اشاره و ارجاع شده، مقولات بسیاری بر مبنای آنها توضیح داده می شود. در این مقاله، ابتدا به دو چرخش مهم در حوزه ی علوم انسانی، یعنی چرخش ها

  • نگاهی به شناخت بدنمند به منزلۀ نقطه اتصال میان علوم شناختی و علوم اجتماعی

    مقاله۲۰۲۵جامعه پژوهی فرهنگیلیلا اردبیلی

    این مقاله، در امتداد تلاش‌هایی قرار می‌گیرد که در چند دهه اخیر برای کوتاه‌کردن دیوار تقسیم‌بندی‌های جعلی‌ای صورت گرفته‌اند که بر اساس آنها رشته‌هایی که ذهن را مطالعه می‌کنند از رشته‌هایی که فرهنگ‌ها یا جوامع را مطالعه می‌کنند از هم جدا هستند و در این تلاش خود برای ایجاد زبان مشتر

  • فردگرایی روش شناختی در تاریخ فرهنگی و منظومه فکری فلسفی ارنست گامبریج

    مقاله۲۰۲۱مطالعات تاریخ فرهنگییعقوب خزائی

    در تاریخ تفکر، متفکران در دو دسته از یکدیگر قابل تفکیکاند. نخست، دستهای که تفکراتی خلاق و نظریاتی بدیع در حوزههایی از انسانیات مطرح کردهاند. دوم، افرادی که در بسط و اشاعه نظریات و تفکرات گروه نخست کوشیدهاند. پرسش اصلی نوشتار حاضر این است که آیا نظریه گامبریج در تاریخ فرهنگی، ایده

  • روش کیفی در علوم اجتماعی و علوم رفتاری

    مقاله۲۰۰۶روش شناسی علوم انسانیمرتضی منادی

    روش کیفی یا تفسیری یا توصیفی یا ژرف نگر، با وجود قدمت تاریخی اش پس از سال ها خاموشی، در دو دهه اخیر در علوم اجتماعی و علوم رفتاری از اقبال خوبی برخوردار شده است. این روش، با فرضیة ساختارمند آغاز نشده، یعنی فرضیه آزمایی از اصول آن نیست. هم چنین آزمایش تستی را دنبال نمی کند و قصد ا

  • هرمنوتیک حدس و گمانی به‌مثابۀ روش پژوهش در علوم اجتماعی

    واژة «هرمنوتیک» این فکر را به ذهن القا می‌کند که در علوم انسانی و اجتماعی تنها یک رویکرد روش‌شناسانة هرمنوتیکی وجود دارد. در‌حالی‌که این رویکردهای بسیار متنوع هستند. در هرمنوتیک برای مطالعة زندگی اجتماعی از دو مدل هرمنوتیک بازیابی یا سنتی و هرمنوتیک حدس و گمانی یا معاصر استفاده م