تحلیل عوامل موثر بر معیشت روستایی (بررسی موردی: روستاهای شهرستان سردشت)
چکیده
محیطهای جغرافیایی متفاوت، پتانسیلها و الگوهای متفاوتی در زمینههای مختلف به ویژه در زمینه معیشت و فعالیت ساکنان آنها ارائه میدهند، که توجه به این مهم در برنامهریزیهای محلی و محیطی حایز اهمیت فراوان است. لذا بررسی، شناخت و تحلیل قابلیتها و معیشت نواحی روستایی گامی اساسی و مهم در فرآیند تدوین برنامهریزیهای توسعه پایدار روستایی تلقی میشود. بر این اساس این تحقیق درصدد تحـلیل عـوامل مـؤثر بـر معیشت روستایـی شهرستان سردشت برآمده است. این تحقیق با رویکردی توصیفی- تحلیلی و مبتنی بر مطالعات اسنادی و کتابخانهای و نیز برداشتهای میدانی و پیمایشی انجام شده است. جامعه آماری این تحقیق را 5722 نفر از 8 روستای بالای 50 خانوار شهرستان سردشت تشکیل میدهد که از بین آنها تعداد 386 نفر طبق جدول مورگان به روش تصادفی ساده بهعنوان نمونه آماری انتخاب شدند و دادههای آن با نرمافزار spss/for win ver.19.0 تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان میدهد که در این روستاها، اصلیترین عوامل تأمین معیشت متأثر از شرایط تحمیلی محیطی، فعالیتهای کشاورزی و مبادلات مرزی است. همچنین نتایج نشان داد، بهطور کلی بین عوامل جغرافیایی همانند شیب زمین، دسترسی سطح آموزشی، نزدیکی به نوار مرزی و الگوی معیشت روستاییان منطقه رابطه معناداری وجود دارد که الگوی معیشتی خاص را برای روستاهای منطقه ایجاد کرده است. فعّالیت بازارچههای مرزی همچنین باعث ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم (حمل و نقل بار و مسافر، عملیات بارگیری و ...) مرزنشینان گردیده که سهم اشتغال غیرمستقیم به مراتب بیشتر از اشتغال مستقیم میباشد.