افزایش رهاسازی پتاسیم از کانیهای پتاسیم دار در حضور فسفات نامحلول توسط باکتریها
چکیده
مقدمه: فسفر و پتاسیم عناصر غذایی ضروری پرمصرف برای رشد و توسعه سیستم های زنده محسوب می شوند. کاربرد و استفاده ریزجانداران خاک یکی از راههای افزایش تأمین این عناصر و رشد محصول هستند. برخی از باکتریها در رهاسازی پتاسیم و انحلال فسفر از منابع معدنی کارایی لازم را دارا هستند اما رفتار آنها در حضور همزمان این دو منبع کمتر بررسی و مطالعه شده است. مواد و روشها: در پژوهش حاضر، توانایی 7 سویه باکتریایی شامل: pseudomonas putida p13، p. putida tabriz، p. fluorescens tabriz، p. fluorescens chao، pantoea agglomerans p5، .azotobacter sp و bacillus megaterium jk3 در رهاسازی پتاسیم از منابع کانیهای پتاسیم دار موسکوویت و بیوتیت در حضور منابع فسفر نامحلول (تری کلسیم فسفات) و محلول (دی سدیم فسفات) ارزیابی شد. برای تهیه کشت شبانه باکتریها از محیط nb برای تلقیح به محیط کشت الکساندروف استفاده شد. در محیط کشت الکساندروف انحلال کانیهای سیلیکاته (موسکوویت و بیوتیت) بررسی شد. انحلال فسفر از منبع تری کلسیم فسفات توسط باکتریها نیز به روش آمونیم- وانادات- مولیبدات از طریق اسپکتروفتومتری تعیین و پتاسیم آزادشده در محلول از طریق فلیم فتومتر اندازه گیری شد. نتایج: استفاده از منبع فسفر نامحلول به طور معنا داری میزان پتاسیم آزاد شده در محیط سنجش را افزایش داد (66 درصد) و پتاسیم آزادشده از بیوتیت بیشتر از موسکوویت بود. در میان باکتریها بیشترین پتاسیم آزادشده در حضور باکتری p. putida p13 به دست آمد که نسبت به شاهد (27 درصد) پتاسیم بیشتری آزاد کرد. مقادیر پتاسیم آزادشده توسط این سویه در حضور منابع فسفر نامحلول و محلول به ترتیب 25/8 و 87/4 میلیگرم بر گرم بود. بحث و نتیجهگیری: استفاده فسفات نامحلول سبب شد تا آزادسازی پتاسیم از منابع کانیهای میکا افزایش یابد. این افزایش شاید در نتیجه تولید و آزادسازی اسیدهای آلی از باکتریها باشد، سازوکاری که نقش اساسی در انحلال فسفات از منابع معدنی فسفات بازی می کند.