تأثیر متقابل سالیسیلیک اسید و کادمیوم بر رشد، رنگیزه های فتوسنتزی و تجمع برخی عناصر در بخش هوایی گیاهچه های سویا
چکیده
در این پژوهش، نقش سالیسیلیک اسید در تغییرات فیزیولوژیک القا شده توسط کادمیوم در گیاهچه های سویا در محیط کشت هیدروپونیک با بستر جامد در قالب طرح کاملاً تصادفی بررسی شد. پس از پیش تیمار بذرهای سویا با سالیسیلیک اسید 5/0 میلی مولار به مدت 6 ساعت، بذرها به گلدان های حاوی پرلیت منتقل و با محلول غذایی هوگلند حاوی 200 میکرومولار کلرید کادمیوم به مدت 20 روز آبیاری شدند. پس از برداشت گیاهچه ها و اندازه گیری شاخص های رشد (وزن تر و خشک و طول ریشه و اندام هوایی)، میزان رنگیزه های فتوسنتزی (کلروفیل a و b و کاروتنوئیدها)، درصد نشت الکترولیتی در برگ، میزان عناصر کادمیوم (در ریشه و بخش هوایی) و پتاسیم و کلسیم (در بخش هوایی) مشخص شد که سالیسیلیک اسید تأثیر اندکی بر این شاخص ها در غیاب کادمیوم داشته، در حالی که در حضور کادمیوم سالیسیلیک اسید شاخص های رشد، میزان رنگیزه های فتوسنتزی و میزان عناصر پتاسیم و کلسیم (در بخش هوایی) افزایش و در مقابل، درصد نشت الکترولیتی در برگ ها و میزان عنصر کادمیوم در بخش هوایی گیاه کاهش داشته است. بنابراین، سالیسیلیک اسید با تغییر استراتژی گیاه در انتقال عناصر به بخش هوایی و جلوگیری از نشت الکترولیتی و در نتیجه حفظ رنگیزه های فتوسنتزی در برگ ها توانسته است سمیّت کادمیوم را کاهش داده، پتانسیل رشد گیاه را حفظ نماید.